Organisatierot,  verwaarlozing, verhuftering

Over verwarring, angst, wanbestuur, cynisme, apathie, botte weerstand, pesten, tokkie-gedrag en verhuftering wordt in de managementliteratuur verbazend weinig geschreven. Terwijl veel organisaties daaronder zuchten. Het is van groot belang deze realiteit onder ogen te zien en naar oplossingen te zoeken.

Consequenties voor mens en organisatie

We zien wat eraan schort, we weten dat het opgelost moet worden, maar er gebeurt niets. Stagnerende innovatie, overbodige regels, hobbyisme, geruzie tusen afdelingen, onbegrijpelijk gehannes op het hoofdkantoor, eindeloze vergaderingen, klachten van klanten, zinloze projecten, gedoe met leveranciers: het blijft doorgaan.

Oorzaken

Vaak heeft dit te maken met onverschilligheid en blokkades in de onderlinge verhoudingen. Soms is de organisatie al zover afgegleden dat men murw is; men gelooft niet meer in verbetering. Men draagt zelfs actief bij aan verdere verloedering door cynisme en hufterig gedrag. Soms ook geeft de top het slechte voorbeeld door zich niet te bekommeren om de problemen op de werkvloer. Of nog erger door demonstratief de zakken te vullen en zich openlijk over te geven aan het spel om poen en prestige.

Symptomen en aanpak

Hoe herkent u de symptomen van verwaarlozing en stagnatie binnen organisaties? En wat is er nodig om problemen als onverschilligheid, cynisme, angst en blokkering van verandering tegen te gaan? Hoe optreden tegen verhuftering?

Inzichten en tips

Op deze pagina vindt u een selectie van artikelen, interviews en voorbeelden uit de praktijk. Ze verschaffen inzicht in de oorzaken ven verhuftering en in de mogelijkheden van herstel. Voor meer informatie over de route naar vitale organisaties zie de voorbeelden in Sturen op Verantwoordelijkheid en in Innovatief Organiseren.

Het menselijk tekort

Kunnen we de krachten van verhuftering, hebzucht en machtsdrift wel veranderen? Zeker! De huidige gedaante van deze krachten, hoe akelig ook, is een milde versie van de ellende die ze vroeger bij ons teweeg brachten. En nog steeds in andere delen van deze wereld veroorzaken.
In hun meest wilde vormen van grove uitbuiting, onderling fysiek geweld, beledigen, uitschelden, kinderarbeid, botte intimidatie, rechteloosheid en corruptie zijn ze de afgelopen generaties in ons deel van de wereld getemd en gekanaliseerd. Onze organisaties en onze samenlevingen hebben daar veel baat bij gehad.

Beter organiseren is ook een beschavingsproces. Dat proces houdt nooit op! In onze tijd zijn er de idealen van duurzaam produceren, de menselijke maat, fatsoen in de omgang met elkaar, goede samenwerking, vertrouwen, verantwoordelijkheid, discipline en integriteit. Met deze idealen als maatstaven naar organisaties kijken is een grote verworvenheid. Het is ook een luxe. Dat ervaar je in landen waar je al blij mag zijn dat je aan het eind van de dag, gezond en wel, je werk kan verlaten.
Elke dag weer zien we gedemonstreerd dat de krachten van barbarisering en verhuftering op de loer liggen. Terugval naar ruwere vormen van managen en organiseren blijft altijd mogelijk. Iedere organisatie en elk individu draagt, of hij wil of niet, bij aan dit krachtenspel tussen civilisatie en en barbarisering.

Meer informatie over verhuftering en verloedering

Organisaties worden in de tang genomen door twee processen die zich het duidelijkst afspelen aan de uiteinden van het maatschappelijk spectrum. Aan beide kanten spelen de krachten van verhuftering en spelbederf. Bij de extremen van het spectrum zijn zelfs sterke overeenkomsten te zien: Een grote voorliefde voor ‘bling bling’, opzichtig vertoon en gepats, graaien wat er te graaien valt. En bovenal een houding van “blame the other”. Wij kunnen er niets aan doen, het is de discriminatie, foute buren, iedereen doet er aan mee, de concurrentie, domme pech, de globalisering, de druk van de aandeelhouders.
Kortom: de verantwoordelijkheid voor het eigen gedrag wordt stevig afgewezen. Het kenmerk bij uitstek van de ware hufter!