Channels

18 Reacties

Zeer herkenbare processen bij bedrijven die uiteindelijk in een crisis belanden. Ik heb het echter ook regelmatig meegemaakt dat er een angstcultuur heerst bij bedrijven waarin de leiding / directie volledig onzichtbaar is, er geen besluiten worden genomen, dingen op zijn beloop worden gelaten en geen grenzen aan gedrag in de organisatie worden gesteld.

Mensen tonen een grotere bereidheid om het negatieve te vermijden, dan om stappen te nemen om een positive(re) positie te bereiken…
Deze instelling werkt een angstcultuur in de hand!

Beste Gyuri, hartelijk dank voor dit heldere verhaal. Probleem blijft natuurlijk heel vaak dat degenen die dit probleem moeten oplossen, nu net ook de veroorzakers van het probleem zijn. Het kan dus zo lang en diep doorwoekeren, tot er vanuit externe druk iets aan gedaan moet worden.

Tegenspraak toestaan is uiteraard cruciaal, Maar het begint eigenlijk met de leider die ook niet altijd alles weet en dat ook durft te laten zien. Kwetsbaar opstellen dus. Het ultieme teken van kracht! Ik heb vroeger een baas gehad die ruiterlijk durfde toe te geven dat hij ook wel eens fouten maakte. Hij gaf het alleen nooit ruiterlijk toe als hij een fout had gemaakt. Bijna kwetsbaar, maar blijvend onfeilbaar. zolang we onfeilbaarheid verwachten / eisen, krijgt kwetsbaarheid niet zo veel kans.

Je zegt terecht dat het een kwestie is van doen en niet van projectgroepen of externe adviseurs. Het gaat inderdaad om gedrag. Een bepaald type adviseur kan daar echter uitstekend bij helpen, namelijk de organisatiecoach. Die helpt met spiegelen op gedrag, geeft onmiddellijk feedback bij het uitzenden van onjuiste signalen enzovoorts. Als de bereidheid en de potentie er zijn, kan zo’n persoon het proces ontzettend versnellen.

Met vriendelijke groet,
Hans Doorenspleet, organisatiecoach

Heerlijk zo’n stevig artikel. Angstcultuur betekent dat het vertrouwen is verdwenen. En dat komt te voet weer terug als mensen consequent betrouwbaar gedrag laten zien. Zakelijk door te zeggen wat je doet en te doen wat je zegt. Relationeel door weer in contact te komen, elkaar te begrijpen, iets voor elkaar over te hebben en integriteit. http://Www.huisvanvertrouwen.nl

Een angstcultuur gaat vaak samen met mismanagement. Raden van Toezicht kunnen in het herkennen van een angstcultuur ook een belangrijke rol spelen als ze wat scherper en beter op het operationele management zouden letten. Daar wordt “zonnekoning “gedrag het eerst zichtbaar. Maar ook het verschijnsel “klokkenluiders”. En mismanagement en klokkenluiders zijn beide uitingsvormen van een aanwezige angstcultuur.

Ik hoop dat het boekje wat meer onderzoeksmateriaal heeft dat dit artikel. Tamelijk tendentieus. Ik zou willen weten hoe je een angstcultuur meet. Of het meer of minder voorkomt dan vroeger. Of het iets te maken heeft mer bedrijfsresultaten. Of er verband is tussen waarden van managers en medewerkers.

Zo wil ik ook nog wel een knuppel in het hoenderhok gooien. Kan het zijn dat angstcultuur te maken heeft met te veel mensen en te weinig werk?

Ziekenhuizen, hogescholen, de belastingdienst, provincies, gemeenten, de politie, het leger, ministeries, multinationals zijn niet de organisaties waar ik een focus verwacht op gezamenlijke organisatiedoelen. Ik denk dat je verrassende uitkomsten zult zien als je een beetje “on the fly” de productiviteit gaat meten.

Zelf verwacht ik dat het hele “probleem” niet bestaat als iedereen die voor zichzelf geen toegevoegde waarde ziet in een organisatie deze organisatie mag verlaten zonder allerlei financiële consequenties voor de achterban. Tot die tijd verwacht ik dat er nog heel wat papier naar de vuilnishoop gaat verdwijnen met “oplossingen”.

Met vriendelijke groet,

Guus van der Werf organisatieanalist

Mooi om dit onderwerp in het zonnetje te zetten! Inderdaad weten we al ongeveer 100 jaar hoe we gedrag kunnen veranderen. Gelukkig dringt het nu ook mondjesmaat in het bedrijfsleven door. We hebben het allemaal heel ingewikkeld gemaakt. Theorieën over cultuur, leiderschap, motivatie, vertrouwen e.d. ontwikkeld. Maar pas als je weet hoe je een parkiet dresseert, weet je hoe je mensen bevlogen krijgt. En snap je ook waarom straffen of dreigen met straf niet werkt (dan angstcultuur), maar belonen en waarderen wel (alleen dan creativiteit en innovatie).
Dus stop met complexe concepten en ga eerst kijken wat mensen DOEN, leer de conditioneringsprincipes en ga dan pas complexe situaties analyseren in deze termen.

Niets is zo praktisch als een goede theorie, dus kies de evidence based theorieën van Pavlov, Skinner, Aubrey Daniels en mij en het komt allemaal goed!

Complimenten,
Dr. Marius Rietdijk
Wetenschappelijk directeur VU-ADRIBA
http://www.adriba.nl

Beste Gyuri,

Met veel ‘plezier’ heb ik je artikel gelezen. Vooral omdat het een feest is dat iemand dit eens helder opschrijft en slimme, weloverwogen professionals eens bewust maakt van de ellende die ze elkaar bezorgen. Regelmatig verbaas ik mij erover dat hoogopgeleide medewerkers elkaar het leven zo zuur kunnen maken. Ik kwam het tegen als communicatiemanager in bedrijfsleven en bij de overheid. En ook nu, als communicatiecoach/trainer, begeleid ik regelmatig (middle)managers die gemangeld worden door management en medewerkers.
Voor een makkelijk antwoord grijp ik graag terug op een artikel dat ik ruim 10 jaar geleden las in de Intermediair over ‘psychopaten in pak’. Maar zo makkelijk is het vaak niet. In de kern geloof ik dat de mens toch meer primair denkt en doet dan we zelf zien en durven denken. Of is er nog een ander antwoord?
Ik sluit me helemaal aan bij jouw oplossing om de wereld wat empathischer te maken! Te beginnen op de Nederlandse werkvloer bij gerenommeerde organisaties, want: goed voorbeeld doet goed volgen!

Prima, to the point en actueel artikel. Verbazingwekkend wel dat van der Werf enerzijds vragen stelt bij de empirische onderbouwing ervan, en anderzijds voor de vuist weg een aantal veronderstellingen lanceert met wat mij betreft een hoog ideologisch gehalte.

Complimenten voor dit artikel; herkenbaar, concreet en zonder gebakken lucht! Daar houd ik wel van.

Rebecca Siebinga
RpuntS Management & Advies

Ik denk dat diegene die verbinding met zichzelf kunnen maken, en bereid zijn naar hun eigen weerstanden, onzekerheden en angsten te kijken, en die te accepteren en compassie voor zichzelf hebben, dat zij (zelf)leiderschap kunnen ontwikkelen en tonen naar anderen (om hetzelfde te doen). Als je compassie naar jezelf kunt hebben, kun je het ook naar anderen hebben. Zoiets als van ego (angst, onzekerheid, weerstand, bewijzen, winnaarsmentaliteit) naar hart (compassie, vertrouwen, verbinding en saamhorigheid). Daarmee wordt leiderschapsontwikkeling meteen losgekoppeld van hiërarchie, machtsstructuren en managers en het bevrijd talent, passie en innovativiteit.

Of angstcultuur wordt veroorzaakt door falend management en een probleem is, dat is een kwestie van perspectief. Wellicht dragen mensen, algemeen gezegd, een kiem van angst in hun systeem en is de omgeving die die angst triggert op dat moment de beste omgeving voor dat individu in zijn ontwikkeling.

In 1925 schreef Mary Parker Follett: ‘Leiderschap wordt niet gedefinieerd door het uitoefenen van macht, maar door de autonomie te vergroten van diegenen die geleid worden. De belangrijkste taak van de leider is om meer leiders te scheppen.’.
Een interessante denkrichting! Met een intentie die gelijk het ‘controle-houden’-mechanisme van veel organisaties en managers onder druk zet. En dat terwijl controle willen hebben een uiting van angst (tot controleverlies) zou kunnen zijn.

Dank voor de vele inhoudelijk, positieve en opbouwende reacties. Ook mondeling krijg ik veel reacties, in de trant van ‘ we zien onze managers zelden tot nooit, maar krijgen wel opdrachten en beoordelingen van ze’ tot ‘een normale, vriendelijke begroeting in de ochtend zou al wonderen doen’. Veel herkenning verder met de inhoud van het artikel, dat ook tracht in de geest van de praktijktheorie de zaken los te trekken. Het is een beetje teveel om overal op in te gaan, maar het pleidooi voor meer empathie en verbinding maken lijkt velen aan te spreken. Makkelijker gezegd dan gedaan, zeker in crisistijden. De bal ligt bij de managers. Common knowledge is zelden common practice. We weten wellicht wel hoe het moet, nu nog in de praktijk brengen. Nogmaals dank aan alle lezers en reageerders, schroom niet verder inhoudelijk op dit artikel te reageren. Dat brengt ons verder.

@ dhr. Van der Werf Ik denk dat angstcultuur vooral vaak voor komt bij organisaties waar te weinig mensen te veel werk moeten doen.

En dan dit, uit de Telegraaf van 21 december 2015:

Blijkbaar is teveel controle en aandacht voor de medewerkers al helemaal niet goed! Korte weergave van het verhaal. Een groep werknemers van Ikea Nederland klaagt over de angstcultuur en werkdruk bij de woonwinkelketen. Ze hebben een open brief gestuurd aan Ingvar Kamprad, de 89-jarige oprichter van de meubelgigant.

“Het grootste probleem bij Ikea is dat alles wordt opgehangen aan beoordelingen”, zegt vakbondsbestuurder Pieter Beuzenberg van FNV. “Medewerkers worden op ieder moment van de dag beoordeeld. In elke hoek staat wel een manager die iedereen in de gaten houdt. Dat werkt verlammend. De werknemers schrijven dat fouten maken en het uiten van kritiek hard worden afgerekend. “Al gauw pas je niet meer bij Ikea en wordt er zonder enige schroom afscheid van werknemers genomen.”

[…] Angstcultuur op het werk Hoe ontstaat een angstcultuur, hoe herken je het en hoe ga je ermee om Gyuri Vergouw […]

Als ambtenaar van de gemeente Zevenaar heb ik zelf ervaren dat in organisaties met een angstcultuur allerlei bedenkelijke en onthutsende praktijken plaatsvinden die het daglicht niet kunnen verdragen.
Van binnenuit is zoiets niet te bestrijden want angstcultuur gaat meestal samen met vriendjespolitiek en die vriendjes dekken de machtsmisbruikende bestuurders en managers voor 100% om hun eigen (onterechte) privileges in stand te houden.

http://bit.ly/1Ks2kH1

Onrust, angst en gesjoemel

Weer een mooie kop op de voorpagina van De Telegraaf vandaag (22-4-2016). De staatsdienst Bewaken en beveiligen (DBB) gaat onder bovenstaande zaken gebukt. Beveiligers melden anoniem dat sprake is van een angstcultuur. Benieuwd hoe men dit te lijf gaat, hoe gaat men de koe bij de horen vatten? Uiteindelijk met Agile werken waarschijnlijk, of met de High Performance Organisatie. Zou dat werken? Zo ja, waarom? Zo nee, waarom niet?

[…] in deze betrouwbaarheid vaak laag en wordt er op misstanden heftig gereageerd. Het heeft een angstcultuur gegenereerd waarin we ongewenst gedrag eerder in stand houden, dan het […]

 

Reageer

Na het plaatsen kunt u uw reactie nog 30 minuten aanpassen.

x

Inloggen op ManagementSite.nl

Wachtwoord vergeten?

Heeft u nog geen account?

Word gratis lid
x

Inloggen

of