Channels

Al jaren fulmineer ik tegen middenveldorganisaties, vaak met publieke taken, die quasi zijn geprivatiseerd, maar tegelijkertijd dienen als banencarrousel voor (ex) politici van middenpartijen, te weten in volgorde van belangrijkheid: CDA, PvdA, VVD en D66. In deze ‘ons kent ons’ polderkringen is de ene dienst de ander waard, zoiets van: ‘als ik hier toezichthouder ben, kom dan bij mij als collega, dan kan ik het worden bij jou. En zo ontstaan ‘PvdA’ organisaties als Vestia, een ‘Philadelphia CDA club’ en een ‘VVD- COA’. Het zijn slechts enkele voorbeelden, maar het gaat om honderden organisaties, in de zorg, woningcorporaties, ziekenhuizen en andere publieke-instanties.

Natuurlijk zijn die niet allemaal verrot, maar als er voornamelijk toezichthouders uit EEN bloedgroep zijn is de kans op cliëntelisme groot. Bovendien loert incompetentie om de hoek, want ex politici zijn niet per se goed in zakelijk toezicht en al helemaal niet als ze ook nog banenstapelaar zijn met 20 tot 30 ‘neventaken’. De kans op misbruik van macht, door cliëntelisme uit een bestand van nog geen 1 % van de bevolking (namelijk leden van polder-partijen) is dus aanwezig, maar die wordt nog groter als banken gaan meedoen, zoals nu het geval lijkt bij Vestia. Als we de pers mogen geloven werd aan een tussenpersoon tot tienmaal de normale provisie betaald, zonder dat bij de betreffende afdelingen compliance van onze financiële dienstverleners een lichtje ging branden.

Daarmee werd de CFO van Vestia omgekocht, om veel te veel zinloze financiële producten te kopen. Het toezicht sliep (zoals gewoonlijk) en de CEO werd met een veel te grote beloning in de watten gelegd, evenals de toenmalige vriendin van de CFO.

Lees ook:

Het spel om poen en prestige

Het verlies bedraagt – afhankelijk van de uiteindelijke afrekening – tussen de vele honderden of zelfs enkele miljarden Euro’s. Als de banken niet aansprakelijk kunnen worden gesteld zullen wij – de belastingbetalers – de rekening gaan betalen, want de bestaande waarborgfondsen kunnen die bedragen onmogelijk ophoesten. Gevolg minder geld voor huizenbouw of kredieten aan bedrijven, benevens verdere aantasting van de koopkracht van de burgers.

Compliance bij ons is als een net met kleine en weke mazen. Kleine (vis)dieven raken verstrikt, maar grote zwemmen er dwars doorheen. Nederland bureaucratiseert verder met veel te hoge kosten voor de burger, terwijl de echte dieven ongemoeid blijven, of ze nou bij Fortis zitten of bij Vestia. Of bij een organisatie als CDA Rochdale, waar de directeur in een Maserati reed en een villa in Spanje had op kosten van zijn corporatie……

Wat zijn de lessen?
1) Er mag nooit meer dan EEN ex-politicus dan wel partijlid in een Raad van Toezicht zitten
2) Niemand mag meer dan 5 toezichthoudende banen hebben (kleine organisaties tellen mee), de voorzittersrol telt dubbel, net als de governance code voor beursfondsen van Tabaksblat
3) De accountant moet (mede) verantwoordelijk zijn als aantoonbare frauduleuze handelingen hebben plaatsgevonden, hetzelfde geldt voor banken. Gevangenisstraf is dan onvermijdelijk, na de eerste veroordeling moet een eventueel hoger beroep in de nor worden afgewacht. (noodzakelijke afschrikking)
4) Het allerbelangrijkste is echter dat de overheid ophoudt met halve privatisering. Of de organisatie moet voldoen aan alle professionele standaarden of het moet terug naar de overheid. Zonder echte concurrentie kan van privatisering geen sprake zijn, vergelijk NS/ Prorail.

Resumerend een vraag: wanneer richt zich de volkswoede op de witte boorden criminaliteit, die op grote schaal kosten voor de burgers meebrengt, zonder dat de schuldigen keihard en op korte termijn worden gestraft; die daarnaast ook nog eens veel te hoge belastingen met zich meebrengt in geldsmijtend Den Haag?

Overgenomen uit Pluspost

 

Reageer

Na het plaatsen kunt u uw reactie nog 30 minuten aanpassen.

Reacties

Sinds het begin van de Bestuurlijke Vernieuwing, met verzelfstandiging en privatisering, is het adagium ‘de overheid houdt zich aan zijn eigen regels’ langzamerhand vervangen door ‘bedrijfsmatige overheid’ en vervolgens door ‘ondernemende overheid’.

Echter, ondernemen voor andermans rekening en risico maakt deze persoon tot een bestuurder. En compliance zonder rekenschap maakt compliance tot een holle frase.

Mismanagement in bestuur en in bedrijf is strafbaar. Maar handhaving zou niet nodig moeten zijn. Maar zonder rekenschap is het een loterij zonder nieten.

Recente evaluaties – o.a. van het baten-lasten-model – geven overigens voorzichtig meer aandacht aan het punt ‘rekenschap’.

Beste Grimbert, met zo’n 15 jaar op de teller als toezichthouder in verschillende taakorganisaties die grotendeels worden gefinancierd met publieke middelen kan ik zeggen dat je m.i. de belangrijkste les vergeet: zorg voor professionele toezichthouders! Mensen die weten waar ze het over hebben en die op een verantwoordelijke wijze de continuiteit van de organisatie bewaken. Die de klappen van de zweep kennen en die een prima neus hebben om de juiste directie te selecteren en te inspireren. En dat soort mensen hebben een aanzienlijke betrokkenheid bij die taakorganisatie waar ze toezicht houden en dat betekent wel iets meer inzet dan een 4-tal reguliere bestuursvergaderingen op jaarbasis … Met groet, Dirk-Jan

Mijne heren, wij Nederlanders moeten ons schamen. Iedere keer weer als een bestuurder of topmanager in de fout gaat, laait de discussie over het toezicht op. Ik snap daar geen jota van!
Als een topman of –vrouw, meestal man overigens, fraudeert of financieel onverantwoord beleid heeft gevoerd en vervolgens als ‘beloning’ enkele miljoenen meekrijgt, worden we geweldig boos en hebben we het over ‘zakkenvullers’. Terecht natuurlijk. Maar ….., boos op wie?
Volgens mij moeten we boos zijn op die ‘zakkenvuller’. Maar wat gebeurt er: we stellen vragen over falend toezicht en willen zelfs een parlementaire enquêtecommissie in het geval Vestia. Hoe zo: het gaat toch om het ethisch besef van de betrokkenen? De vraag moet toch zijn hoe het komt dat ze dat niet hebben? En als het toezicht al gefaald zou hebben, is daarmee de betrokkene dan vrijgepleit? Dat kan toch niet waar zijn?
Het kan mij niet schelen wat de partijpolitieke achtergrond van een bestuurder is, daar gaat het niet om.
De discussie moet volgens mij gaan over verdwijnend ethisch besef bij een aantal topbestuurders en topmanagers, niet over de vraag of zij wel voldoende in de gaten zijn gehouden door een toezichthouder. Ik steel niet, omdat ik dat onethisch vind, omdat het niet hoort, en ik doe dat ook niet als de politie niet kijkt!

(Tekst is grotendeels overgenomen uit mijn column “Toezicht als schaamlap” op http://www.organisatieactivist.nl).

Beste Dirk Jan
Ik heb weinig vertrouwen in professionele toezichthouders zolang als in de polder de ons kent ons sfeer overheerst. Maar natuurlijk moet we daar naar toe. Mijn maatregelen zijn noodzakelijke voorwaarden daartoe.Jouw opmerking past bij mijn professionele standaarden, maar eerst svp een grote schoonmaak

Het staat als een paal boven water dat er in ons land, in het bedrijfsleven, zowel als in de politiek, een “inteelt-cultuur” van ons-kent-ons heerst. Het is beschamend om te moeten constateren dat veel falende politici en falende bestuurders gewoon weer in nieuwe banen terechtkomen, met “veel verantwoordelijkheid” en derhalve hoge salarissen en bonussen.
Er zijn inmiddels veel academische verhandelingen gepubliceerd over dit fenomeen en de kranten hebben de afgelopen jaren bol gestaan van de verhalen over falend bestuur en falend toezicht.
Wat ik verbazingwekkend vindt is dat er nauwelijks druk vanuit de samenleving blijkt te ontstaan om dit gedrag de kop in te drukken. Evenmin zie ik dat er regelgeving komt op dit gebied, of dat de betrokkenen worden aangeklaagd wegens wan-prestatie, of nog erger: onbehoorlijk bestuur, danwel fraude.
De bankaire wereld spant de kroon, echter onze bestuurders met ministeriele verantwoordelijkheid kunnen er ook wat van. Neem als voorbeeld het (laten) waarderen van ABN-AMRO, dat resulteerde in een waardering die ca. 5 miljard euro te hoog was. Het betreffende adviesbureau ontving voor deze wanprestatie van slechts 1 week werk 5 miljoen euro van de Nederlandse belasting betaler. Wie sleept dit bureau voor de rechter? De toenmalig verantwoordelijke minister heeft allang weer een prachtige baan bij KPMG en gebruikt de media (Pauw en Witteman) om zijn stoepje schoon te vegen.
Het lijkt tevens of onze volksvertegenwoordiging dit fenomeen zeer laag op het agenda heeft staan. Kan het zijn dat de kamerleden, van links tot rechts, er geen belang bij hebben om dit aan te pakken, en in stilte hopen zelf ook in een herenbaantje gesluisd te worden nadat hun politieke carriere al dan niet tot een “goed” einde is gekomen?

Grimbert,
Betreffende je vraag aan het eind: je kent het begrip “brood en spelen”. Voor heel veel mensen is dat heel belangrijk. De bevolking zal niet morren zolang aan die voorwaarde voldaan wordt. De grote truc in het hele systeem dat heel de wereld in zijn ban heeft (lam legt) ligt erin dat “men” denkt toch nergens meer invloed op te hebben (wat grotendeels waar is) en daardoor alleen maar op zichzelf gefocussed is. Zorg dan dat die focus zich verdiept en in stand gehouden wordt. (“Selig die Schläfrigen, denn sie werden bald einnicken”; Nietsche) (None are more hopelesly enslaved than those who falsely believe they are free; Goethe). Daar zorgen nu de bestuurders voor.
Maar dit weet je waarschijnlijk al heel lang.
Groet, John

Toon alle 6 reacties
x
x