Channels

Waarom leren wij niet veel meer van hoe er in het leger wordt leidinggegeven? Tijdens de Leiderschapparade op Nyenrode juni jl. sprak generaal Peter van Uhm over leiding geven binnen een veranderende context. Eigenlijk heb ik niet veel met militairen, maar na zijn verhaal was ik ineens hartstikke trots op ons leger….

Het grootste deel van de rekruten dat zich aanmeldt heeft zijn middelbare school niet afgemaakt, is niet gewend zorgvuldig met spullen om te gaan en als ze iets kwijt zijn dan ‘lenen’ ze het even van een vriend. Als voor het appèl Bart niet zo snel zijn petje kan vinden, dan pakt hij die gewoon even van zijn buurman. Probleem opgelost. Totdat de leiding er lucht van krijgt en hier direct de confrontatie over zoekt. Niet om te laten zien wie er de baas is, noch om kadaverdiscipline bij te brengen, maar om duidelijk te maken dat Bart de belangrijkste kernwaarde van het Nederlandse leger heeft geschaad – vertrouwen! Aan de hand van het ‘simpele’ vergrijp van andermans petje lenen laat van Uhm zien dat het van levensbelang is om elkaar blindelings te kunnen vertrouwen. Dat de spullen zijn waar ze moeten zijn en als jij het slagveld opgaat, je weet dat je van je maat rugdekking krijgt. In ons leger wordt systematisch gebouwd aan vertrouwen. Tegelijkertijd wordt het bewustzijn versterkt dat collega’s niet zonder elkaar kunnen om de klus te klaren. Vertrouwen en verbinding, twee vliegen in één klap.

Hoe vaak gebeurt het in onze civiele organisaties dat er zo openlijk een punt gemaakt wordt van vertrouwen, zodat het concreet, tastbaar wordt en tot leven komt? Ik vrees niet zo vaak…. We geven wellicht de voorkeur aan een heisessie om de kernwaarden te formuleren om ze vervolgens op ludiek vormgegeven wijze aan de rest van de organisatie te communiceren. Iedereen weet hoe belangrijk vertrouwen is, maar handelen wij er dagelijks naar als ware het een kwestie van leven en dood?

Lees ook:

Opdrachtgerichte Commandovoering: ook toepasbaar in het civiele domein!

Misschien vinden we het wel een lastig verhaal dat vertrouwen. En weten we eigenlijk niet goed wat we ermee aan moeten. We zitten tenslotte niet in het leger. Hier gelden andere wetten. Vaak lopen we met een enorme boog om de vertrouwenskwestie heen terwijl we tegelijkertijd weten dat als medewerkers geen vertrouwen hebben in de top en als klanten of burgers hun vertrouwen verliezen in de organisatie, de overlevingskansen van die organisatie in gevaar zijn. Het gaat niet om grootscheepse veranderplannen of om een keer heldhaftig optreden, het gaat veel meer om in kleine gebeurtenissen steeds duidelijk te maken waar het ons in de kern om te doen is. Leggen we op de juiste slakken zout? Kunnen we op concrete momenten ervaren dat vertrouwen deel uitmaakt van het DNA van onze leiders?

Je zou denken dat het leger één van de meest hiërarchische organisaties is en dat is op een bepaalde manier ook zo. Maar op een andere manier ook helemaal niet. Peter van Uhm verraste me door de systematische manier waarop hij tegenspraak heeft georganiseerd. “Ik heb niks aan ja-knikkers. Mensen moeten je durven tegenspreken. Loyaliteit is drie keer nee durven te zeggen tegen je baas. Als de mogelijkheid er is, moet je al het potentieel gebruiken dat in je organisatie aanwezig is. Als je een goed verhaal hebt, krijg je mijn oor. Je zult versteld staan hoeveel militairen nee durven te zeggen tegen de commandant. Die openheid en vrijheid is er. Maar als een besluit eenmaal genomen is, dan is de discussie afgelopen. Ik houd van eerlijkheid en duidelijkheid. Dat is de basis van alles wat je in je organisatie doet.”

Is dat geen geweldige uitspraak? Loyaliteit is drie keer nee durven zeggen tegen je baas, maar als het besluit eenmaal genomen is dan voeren we het uit. Ik begin er onmiddellijk van te watertanden….

Kennisbank onderwerpen:

Kennisbank onderwerpen:

 

Reageer

Na het plaatsen kunt u uw reactie nog 30 minuten aanpassen.

Reacties

Een mooie column Margret. Fantastisch dat jij als ”buitenstaander” ook eens deze kant van Defensie laat zien. Hoeveel leiders hebben de moed te kiezen voor een authentieke houding zoals Peter van Uhm deze laat zien? Ik kan je verklappen dat we (gelukkig) veel van dit soort leiders binnen onze Defensieorganisatie hebben.

Ha Rijk, Ja ik vind oprecht dat we inspiratie kunnen putten uit hoe op Defensie leiderschap vorm krijgt! En ik heb inderdaad een paar andere leidinggevenden ontmoet op de Parade die dat ook in hun DNA hebben zitten. (was jij daar toevallig niet?) Op één of andere manier heeft het ook met aandacht te maken (we schrijven met een aantal auteurs een boek over aandacht doen en organiseren). Zou het nog wel eens leuk vinden om een uitgebreider portret te willen maken van leiderschap bij Defensie…

Mooie column en de kern van het leiderschap is (uiteraard ;-) ) goed verwoord, maar ook goed overgekomen. En daarom is Defensie een geweldige organisatie om in te mogen dienen… en leidinggeven,

Helemaal mee eens….na 32jaar binnen defensie leer ik ook steeds weer ook van Van Uhm….wat een inspirerende man, voor velen van ons een voorbeeld.

Leuke en vooral ook reële beschrijving van hetgeen leiderschap in zijn basis is.

Vooral het bewust bezig zijn met de sturing en dus ook manipulatie (want dat is een mooi woord met vaak een negatieve lading terwijl het niets anders is dan bewust beïnvloeden) van je personeel maakt het verschil. wanneer ik thuis kom en mijn kinderen zie, constateer ik wel eens gedrag dat me niet gerust maakt. Op zo’n moment probeer ik ook bewust te reageren om het beoogde effect te verkrijgen. Dat is leidinggeven, constant sturen om beoogde effecten te halen en ja, dat doen we bij Defensie in goed overleg waarna iedereen zich achter het genomen besluit stelt en de focus op het resultaat durft te richten omdat we in de voorbereiding al heel erg mensgericht bezig zijn geweest. Leuk te merken dat dit in het bedrijfsleven nog niet vanzelfsprekend is. Is er dan toch nog werk voor ons wanneer we overbodig worden?

Fijn weekend en geniet!
Rien.

[…] Het werkt heel anders. Generaal Peter van Uhm geeft daar een goed beeld van in een column van Margret van Paassen. Topdown is er wel degelijk een duidelijke en stevige sturing nodig om dit een kans te geven. Of […]

[…] voor deze wijze van besturen is het vertrouwen dat er onderling tussen commandanten en ondercommandanten door de gehele organisatie heen moet […]

Toon alle 7 reacties
x
x