Channels

Met veel interesse heb ik de artikelen over de verbetering van het basisonderwijs van Carien Verhoeff gelezen en er ook met veel plezier op gereageerd. Onderwijs heeft al heel lang mijn belangstelling omdat ik als Adviseur Personeel en Organisatie werkzaam ben geweest in het VO en MBO. Inmiddels volg ik de discussies over aansluiting onderwijs- arbeidsmarkt zeer intensief en ben ik als lid betrokken bij verschillende platforms met dit onderwerp. In mijn huidige werk als HRM adviseur voor het MKB houd ik mij ook bezig met de arbeidsmarkt.

Het valt mij op dat het bij de discussie steeds gaat om de volgende aspecten:
– Jongeren kiezen niet genoeg voor de beroepen die we nodig hebben.
– Veel jongeren haken af bij eerste of zelfs tweede keuze.
– Na afronding van de opleiding kunnen ze nog te weinig
– (grote) Opleidingsinstituten breken af

Ik ben geen onderwijsdeskundige en houd mij verre van inhoudelijke op- en aanmerkingen, maar dat neemt niet weg dat ik wel mijn gedachten heb over bovengenoemde aspecten die mi. alles te maken hebben met hoe het onderwijs is ingericht en wordt aangeboden. Daaraan vooraf gaat de vraag: “Wat zijn onze sterke kanten als land in Europa en de wereld?”. Door onze ligging zijn we een handels- en exportland. Ook op wis- en natuurkundig en technisch gebied kunnen wij veel. Gezondheidszorg is een groot werkterrein waar we goed in zijn. Van oudsher waren we ook goede ambachtslieden en konden we producten maken. (bv. textiel, schoeisel, boten). Hoe zien we daarin onze kansen?

Het woud aan opleidingen en afgeleide opleidingen, vooral op MBO en HBO niveau en dan ook nog verenigd in één opleidingshuis, maakt die afzonderlijke pijlers van onze economie onvoldoende zichtbaar voor onze jongeren. Hierdoor beantwoorden we te weinig aan de vraag : “wat wil ik later worden/doen en welke studie of opleiding heb ik daarvoor nodig” die ieder kind zich stelt. De focus ligt op de studie zelf. Zo wordt studeren een zoektocht door studie- en opleidingenwoud met dus de nodige teleurstelling en afbreken als gevolg.

Lees ook:

Nooit meer werken?

De diversiteit binnen de opleidingsinstituten draagt ook niet altijd bij aan het scheppen van helderheid. Toen ik werkzaam was in een grote MBO instelling in een ondersteunende functie, viel het mij op dat er tussen de studierichtingen weinig synergie was. Sterker nog je ervoer tegengestelde belangen en een eilandjescultuur. Daarin gedijt een opleiding inhoudelijk niet en dat is niet goed voor de leerlingen. Nog daargelaten wat voor strubbelingen en afbraak dit teweeg bracht aan de bestuurlijke processen.

Hoe zou het beter kunnen? Na mijn kritische opmerkingen voel ik mij verplicht ook mijn ideeën daarover hier te delen. Ik denk aan “onderwijs paden” vanaf VMBO MBO tot misschien zelfs HBO gebaseerd op de pijlers van onze economie en kansen op de arbeidsmarkt: Handel, Techniek, ICT en Gezondheid. en de onderwijsinstellingen ook daarop richten. Dus met een duidelijke signatuur in de samenleving, met meer promotie wat je met de opleiding(en) kunt worden en waar je later kunt gaan werken. De kansen op de arbeidsmarkt serieus nemen en proberen goed in te schatten.
In het basis onderwijs moeten die onderwijs paden al zichtbaar gemaakt worden. Dat betekent dan een ontmanteling van ROC’s en Hogescholen. Dat realiseer ik mij heel goed. Maar bestuurlijke processen komen dan meer ten dienste te staan van de opleiding (en worden geen doel op zich), waardoor de instelling beter te managen is.

De “herkenbaarheid” van onderwijs paden brengt hopelijk ook meer samenwerking tussen werkveld en instelling. In de zin van kennisinhoud en praktijkervaring opdoen. Het onderwijs is een zaak van werkveld en opleidingsinstituut. Onderwijs geven is een zaak voor onderwijsprofessional maar de inhoud van het vak is zeker ook een zaak van het werkveld. Maak het werkveld meer betrokken daarbij. Dat komt de kwaliteit van de leerling en latere professional ten goede.

Kennisbank onderwerpen:

Dit artikel is toegankelijk voor Pro-abonnees

Voor € 4 per maand of € 30 per jaar ontvangt u:

  • onbeperkt toegang tot alle artikelen.
  • geen commerciële emails en geen reclame op de site.
  • de keuze of u wel of geen nieuwsbrief wilt ontvangen
  • het E-book: Negotiating as emotion management t.w.v. €8.00
Upgrade naar Pro-abonnement

Kennisbank onderwerpen:

 

Reageer

Na het plaatsen kunt u uw reactie nog 30 minuten aanpassen.

Reacties

Gebrek aan aansluiting tussen het onderwijs en de praktijk.
Vaak wordt hierbij door het bedrijfsleven geklaagd over de instroom van slecht/onvolledig opgeleide jongeren in de maatschappij. Het onderwijs krijgt daarbij steeds weer de volle laag. Is dat terecht? Neen!
De maatschappij, wordt steeds complexer en meer divers. Een gevolg daarvan is dat de producten ook complexer worden. Hetzelfde geldt voor de productie en de daarvoor benodigde productietechnieken op bijvoorbeeld het gebied van machinebouw, informatica, logistiek, etc. Deze technieken en de kennis van toekomstige technieken kunnen niet meer in een viertal jaren gestopt worden. En de tendens is dat dit nog korter moet worden.
Wat nu moet gebeuren, is dat met name de afnemer van de studenten [vaak het bedrijfsleven], dichter tegen het onderwijs moet gaan zitten. De samenwerking dient te verbeteren. Er zal weer een ‘meester/gezel-achtige’ relatie moeten komen. De pas afgestudeerde zal weer meer een ‘training-on-the-job’ dienen te krijgen. Het onderwijs kan het niet meer alleen, dus VNO-NCW, MKB én de vakbonden, doe daar iets aan!

Gebrek aan aansluiting tussen onderwijs en praktijk.
Ik ben het eens met wat er tot nu geschreven staat.
Wat mij opvalt is dat we er allemaal zelf aan mee werken. We vragen de jongeren ” wat vind je leuk om te doen?” Dat suggereert dat het bij een studiekeuze om “leuk” gaat. Mijns inziens zouden we elkaar helpen wanneer we ons afvragen “Wat kan ik bijdragen aan de maatschappij? Wat kan ik bijdragen aan b.v. Techniek, Handel en Economie, ICT, Gezondheid of onderwijs? en wat past dan bij mij? Hoe ziet mijn bijdrage eruit?”

Ik merk dat jongeren door “het moet leuk zijn”, “cool” op een dwaalspoor raken.
Ik pleit voor meer visie en gedrevenheid vanuit waarde. Dan is ” leuk” een prettig bijproduct.

Ik ben al heel wat jaren actief op de grens tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Wat ik zie is dat het onderwijs veelal ingericht is op vakgebieden en niet op branches, sectoren of functiegebieden. Daarnaast is de oriëntatie meer gericht op de continuiteit in de belangrijkste geldstroom die door het aantal scholieren/studenten wordt bepaald. Logisch dat je je dan richt op de belangstellingswereld van de potentiële studenten/scholieren.
Of toch niet?

Waar deze scholieren/studenten voor opgeleid worden is de arbeidsmarkt. Werkgevers willen graag een zo naadloos mogelijke aansluiting van het onderwijs op de werkzaamheden die zij te bieden hebben. Dus is het van belang dat zij tijdens de opleidingen zichtbaar maken hoe de in het onderwijs aangeboden vakken in hun praktijk worden toegepast.

Ik heb de overtuiging dat die organisaties/branches die het leuke/interessante van hun werkzaamheden op een aansprekende manier zichtbaar maken bij (toekomstige) scholieren/studenten van onderwijsinstituten een grotere kans hebben dat zij hoog op het voorkeurslijstje komen van meer afstudeerders dan die organisaties/branches die dat niet doen.
Dat is met het oog op de opdoemende inkrimping van de arbeidsbevolking van levensbelang voor zowel profit als non-profitorganisaties. Zeker als de economie structureel de stijgende lijn te pakken gaat krijgen.

De rol van het onderwijs is hierbij om een evenwichtig beeld van de mogelijkheden op de arbeidsmarkt te verschaffen en niet bij bijv. een studie bouwkunde alleen het werk bij architecten en aannemers, maar ook bij overheden en woningbouwcorporaties.
En bij bedrijfseconomie niet alleen het werk bij accountantskantoren en banken, maar ook bij bedrijven met een minder financiële specialisatie.

Een actieve rol om de arbeidsmarkt dichterbij het onderwijs te brengen kan wel eens cruciaal zijn voor het onderwijs, bij de daling van het aantal scholieren/studenten in de komende decennia. Als je opleid voor leuke, interessante bedrijven/functies en je een zo optimaal mogelijke aansluiting met die arbeidsmarkt weet te genereren kon je wel eens spekkoper zijn mbt de aantallen scholieren/studenten.

Hartelijk dank voor jullie interessante inhoudelijke reactie. Jullie hebben veel zinvolle kanttekeningen en suggesties voor een aanpak van dit onderwerp aan mijn inzending toegevoegd.
Regina van der Beek

[…] Er moeten meer mensen technisch opgeleid worden om op de lange termijn tot een oplossing op de arbeidsmarkt te komen. Om specialisten aan te trekken om de verwachte toenemende vraag aan te kunnen, raad ik […]

[…] volgden daarop. Als het je droom is om als rijschoolleraar je brood te verdienen, dan kom je op de arbeidsmarkt echt van de koude kermis thuis: het is de minst gevraagde functie tot […]

[…] arbeidsmarkt ziet er voor vrouwen minder rooskleurig uit. Dat komt door de teruglopende groei van banen in de […]

Toon alle 7 reacties
x
x