De roep om de leider

Columns

Als ik iets kan bedenken dat we aan Mao, Hitler, Stalin en Mussolini te danken hebben, dan is het dat we niet al te makkelijk meer roepen dat we een sterke leider nodig hebben. En toch komt de roep om een sterke leider in allerlei gedaanten nog regelmatig aan de orde. We zoeken mensen die inspireren, meenemen, voorleven, die overtuigend zijn of daadkrachtig, origineel, authentiek, visionair en innoverend. Mensen die daarin ‘boven de rest uitstijgen’, anderen ‘weten mee te nemen’ en ‘wel de antwoorden hebben die we zoeken’.

Ik werk met organisaties die zelfsturing (of beter nog samensturing, maar dat is een ander verhaal) vormgeven. En bij zelfsturing is het nu juist zo mooi dat mensen met hun kennis en ervaring zelf kiezen hoe ze hun werk uitvoeren en elkaar daarover directe feedback geven...

Otto van Wiggen
Lid sinds 2019
Beste Harro,

het beeld dat jij van de leider schetst is wel erg stereotiep.

Alsof het alleen maar authentiek, inspirerend, daadkrachtig en visionair moet zijn.

Ik zou je willen aanbevelen het boek 'Gezag' van Marc van Vught en Max Wildschut eens te lezen. Daarin wordt duidelijk waarom groepen mensen met een leider het over het algemeen beter doen dan groepen zonder leider.
Harro Labrujere
Auteur
Beste Otto, het gaat er mij niet om leiders te diswalificeren, maar wel om waarom je er voor zou kiezen jezelf te diskwalificeren (jezelf maakt tot iemand die zijn autonomie inlevert). Kunnen volgen is een mooie eigenschap (leiden ook), je identiteit veranderen tot volger is een te hoge prijs.
Wim Markerink
Interessant is het gegeven dat het artikel schijnbaar om de leider gaat, terwijl volgens mij vooral de "volgers" hier worden aangesproken. Als professionals voelen wij ons toch mede verantwoordelijk voor wat we doen en willen we onze steen kunnen bijdragen?
Volgers die blind achter leiders aanlopen, kunnen achteraf zeggen: "hij was verantwoordelijk". Eigenzinnige medewerkers die op eigen houtje aan de gang gaan zeggen: "ik ben verantwoordelijk" .

Is het niet de bedoeling dat we samen, leiders of volgers (of andersom) zeggen: "wij zijn verantwoordelijk".
Harro Labrujere
Auteur
Eens Wim, het gaat vooral ook om verantwoordelijkheid blijven nemen. En -wat mij betreft - gaat het er ook om dat we rollen niet vastzetten. Als je dat doet, neemt de kans toe dat je meer op basis van automatisme dan op basis van bewuste afwegingen handelt en bijdraagt.

Meer over Leidinggeven