Het nieuwe coalitieakkoord “Aan de slag – Bouwen aan een beter Nederland (2026–2030)” geeft geen apart hoofdstuk aan logistiek of goederenvervoer, maar de impact voor de sector is desalniettemin aanzienlijk. Mobiliteit, bereikbaarheid en verduurzaming lopen als rode draden door het akkoord. Voor logistieke ondernemers en beleidsmakers betekent dit vooral: blijven bewegen richting elektrificatie en efficiëntie, terwijl bereikbaarheid en kostenbeheersing nadrukkelijk op de agenda blijven staan. TLN en evofenedex zijn kritisch over de plannen.

Infrastructuur zorgwekkend

Op het gebied van infrastructuur kiest het kabinet duidelijk voor onderhoud en vernieuwing, niet voor nieuwe aanleg. Bruggen, tunnels, spoorlijnen en sluizen krijgen prioriteit. Dat is goed nieuws voor de betrouwbaarheid van transportnetwerken. Tegelijkertijd worden ook nieuwe weg-, vaar- en spoorprojecten weer opgestart, vooral wanneer die aantoonbaar bijdragen aan woningbouw en economische ontwikkeling. Logistiek wordt hiermee niet expliciet benoemd, maar profiteert indirect van investeringen in doorstroming en regionale ontsluiting.

Dit biedt echter geen structurele oplossing voor de steeds zorgwekkender staat van de Nederlandse infrastructuur, en al helemaal niet voor de verouderde bruggen, tunnels en andere kunstwerken. Ook de economische schade van aanhoudende congestie blijft buiten beeld. Die schade loopt inmiddels op tot circa 1,7 miljard euro per jaar voor alleen de logistieke sector.

Het is dan ook terecht dat TLN kritisch is over de beperkte middelen die beschikbaar worden gesteld voor infrastructuur. Tijdens de formatie heeft de sector herhaaldelijk gewaarschuwd: zonder fundamentele keuzes loopt Nederland vast. Achterstallig onderhoud aan wegen, bruggen, tunnels en vaarwegen is geen abstract probleem meer, maar wordt in deze kabinetsperiode steeds zichtbaarder. De gevolgen zijn concreet en voelbaar. De bereikbaarheid verslechtert, leveringszekerheid komt onder druk te staan en de economische prestaties van Nederland worden geraakt. Wat vandaag wordt uitgesteld, betaalt zich morgen terug in hogere kosten, meer verstoringen en minder betrouwbaarheid van het logistieke systeem.

TLN pleit daarom voor een programmatische aanpak van infrastructuuronderhoud, met duidelijke prioriteiten en langjarige zekerheid. Dat vraagt om meer dan incidentele budgetten of noodverbanden. Nodig is een structurele investering van minimaal 2 procent van het bbp, om het fundament van onze economie op orde te brengen en te houden. Zonder die keuze blijven we symptoombestrijding plegen, terwijl de problemen zich verder opstapelen.

Klimaat- en energiebeleid

De grootste verschuiving zit in het klimaat- en energiebeleid. Elektrificatie van mobiliteit wordt stevig ondersteund. Het akkoord spreekt expliciet over uitbreiding van laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen en het fiscaal aantrekkelijk houden van elektrisch rijden. Voor de logistieke sector betekent dit dat de transitie naar elektrische bestelwagens en vrachtwagens niet alleen door stedelijke zero-emissiezones wordt gedreven, maar ook door nationale beleidskeuzes. Tegelijkertijd blijft de betaalbaarheid van mobiliteit een aandachtspunt. De verlenging van de accijnsverlaging op benzine en het onderzoek naar hervorming van autobelastingen laten zien dat het kabinet ook oog heeft voor kosten en draagvlak.

Opvallend is dat zero-emissiezones en stadslogistiek niet expliciet worden genoemd. De nadruk ligt meer op systeemmaatregelen dan op stedelijke regulering; dat is en blijft aan de gemeenten. Wel zet het kabinet in op Europese samenwerking rond biobrandstoffen voor wegverkeer, binnenvaart en zeevaart na 2030. Dat is relevant voor internationale transportketens en voor bedrijven die zoeken naar alternatieven naast batterij-elektrisch rijden.

Slimmer organiseren

Conform het Nationaal AI-Deltaplan wordt onder meer gewerkt aan een AI-Rekenkrachtplan, worden structurele barrières rond ruimte, energie en vergunningverlening die de aanleg van digitale (AI-)infrastructuur belemmeren aangepakt, en wordt ingezet op versterking van AI-adoptie en AI-geletterdheid in Nederland. Krijgt de logistieke sector de door Wennink bepleite verhoging van de arbeidsproductiviteit daadwerkelijk een substantiële impuls? De boodschap van Wennink is urgent maar ook optimistisch. Ook de logistieke sector kan een sleutelrol spelen in de toekomstige welvaart van Nederland. Maar alleen als er gericht wordt geïnvesteerd en de randvoorwaarden snel verbeteren.

Continuïteit in de ingezette koers

Voor de logistieke sector betekent dit akkoord vooral continuïteit in de ingezette koers: investeren in elektrische voertuigen, anticiperen op groeiende laadinfrastructuur en tegelijkertijd scherp blijven op kosten, bereikbaarheid en operationele efficiëntie. Logistiek wordt niet als afzonderlijk beleidsterrein gepositioneerd, maar blijft een cruciale schakel binnen economie, energie en klimaat. Juist daardoor ligt er ruimte voor de sector om zelf initiatief te nemen en de vertaalslag naar praktijk en innovatie te maken.

TLN ziet in het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA goede intenties voor mobiliteit en verduurzaming, maar mist concrete keuzes en voldoende investeringen om knelpunten voor de logistieke sector op korte termijn op te lossen. Elisabeth Post, bestuursvoorzitter van TLN: “Het kabinet kiest voor de belangrijke thema’s, zoals netcongestie. Maar plannen alleen zijn niet genoeg. Transportondernemers lopen nu vast en hebben snel duidelijkheid, investeringen en uitvoerbare oplossingen nodig. Wij gaan graag met het Kabinet aan de slag om de weer beweging te krijgen in de ambities voor Nederland.” TLN blijft kritisch over de beperkte middelen voor infrastructuur. 

Volgens evofenedex staat of valt een aantrekkelijk vestigingsklimaat met goed functionerende infrastructuur. Jaren van uitstel en onderinvestering hebben geleid tot knelpunten op wegen, vaarwegen en logistieke verbindingen, terwijl de druk op het systeem blijft toenemen. “De opgave is groot en langdurig. Dan is het belangrijk dat investeringen niet alleen worden aangekondigd, maar ook daadwerkelijk en met tempo worden gerealiseerd”, aldus Koopman.

Topsector Logistiek

De Topsector Logistiek roept het nieuwe kabinet op om structureel te investeren in logistieke innovatie en opschaling. Volgens de sector is dit noodzakelijk voor nationale veiligheid, bereikbaarheid en economische continuïteit. In een brief aan de Tweede Kamer wordt gewaarschuwd dat bedrijven Nederland verlaten door geopolitieke spanningen, energietransitie, arbeidsmarktkrapte en ruimtegebrek. Logistiek is goed voor circa 14% van het bbp, met 123 miljard euro toegevoegde waarde en 1,3 miljoen arbeidsjaren, en vormt daarmee een pijler onder het vestigingsklimaat.

De Topsector formuleert drie prioriteiten: een vierjarig innovatie- en opschalingsprogramma van 45 miljoen euro, het op peil houden van bereikbaarheid via betere benutting van infrastructuur en multimodaliteit, en een leidende rol in Europese harmonisatie en corridorontwikkeling. Voorbeelden tonen dat innovatie werkt: sensoren in bouwmachines laten lagere stikstofemissies zien en multimodale verbindingen verminderen jaarlijks miljoenen vrachtwagenritten. Zonder extra investeringen dreigt verlies van kennis, versnippering en toenemende congestie, terwijl sterke logistieke ketens juist bijdragen aan weerbaarheid, duurzaamheid en economische groei.

Walther Ploos van Amstel.

Lees ook: Nieuwe Beleidsagenda Goederenvervoer (2026–2030): leveringszekerheid centraal in multimodale transitie