De wereld is de laatste jaren een stuk minder voorspelbaar. Denk aan stroomstoringen, cyberincidenten, geopolitieke spanningen of simpelweg een netwerk dat eruit ligt. Voor transport- en logistieke bedrijven is dat geen abstract risico, maar een directe bedreiging voor de dagelijkse operatie. Niet voor niets hebben VNO-NCW en MKB-Nederland de eerste Handreiking Weerbaarheid uitgereikt aan TLN-lid Peter de Vries van Vos Logistics.

De boodschap is helder: verstoringen zijn geen “black swan” meer. Ze zijn een reëel scenario waar je je op moet voorbereiden.

Waarom deze handreiking juist voor transport?

Transportbedrijven draaien op infrastructuur. Zonder stroom geen koeling, geen warehouse-systemen, geen laadpalen en geen elektrische voertuigen. Zonder internet geen planning, geen track&trace en geen communicatie met chauffeurs en klanten. En bij internationale spanningen kunnen grensovergangen, brandstofvoorziening en veiligheid van personeel ineens onder druk staan.

De handreiking zoomt daarom in op drie scenario’s die verrassend concreet zijn:

• 72 uur of langer zonder elektriciteit

• 72 uur of langer zonder internet en telefonie

• Een situatie waarin Nederland betrokken raakt bij een militair conflict

Dat klinkt heftig, maar het doel is juist praktisch: wat kun je morgen al regelen?

Dobbe Transport werkt volledig digitaal en bewaart geen papieren documenten, maar maakt wel meerdere back-ups van bedrijfsdata. Daarbij speelt de afhankelijkheid van Microsoft 365 en Amerikaanse cloudsystemen een rol, zeker gezien geopolitieke spanningen en het gebrek aan Europese alternatieven. Om de continuïteit te waarborgen bij internetstoringen beschikt het bedrijf over twee afzonderlijke internetverbindingen op het terrein. Zo kan het bij uitval direct overschakelen naar een andere provider. Deze redundantie wordt gezien als een bewuste investering om bedrijfsrisico’s te beperken.

Terug naar de basis: kan je bedrijf offline draaien?

Veel transportbedrijven zijn sterk gedigitaliseerd. Dat is efficiënt; tot het systeem uitvalt. De handreiking stelt daarom een confronterende vraag: kun je nog rijden als alles digitaal wegvalt?

Denk aan:

• Papieren CMR’s, laadlijsten en ADR-documenten op voorraad

• Handmatige ritplanning als TMS en boordcomputers uitvallen

• Route-instructies zonder navigatie of apps

• Analoge communicatiemiddelen zoals portofoons

Het voelt misschien ouderwets, maar juist deze “low-tech back-ups” bepalen of je operatie stilvalt of blijft draaien.

Lees ook de ervaringen van transportondernemers Claassen Transport en Dobbe Transport op Logistiek. In het geval van een nationale crisis, zijn de transportbedrijven minder goed voorbereid. Pronk van Dobbe Transport: ‘We hebben geen protocollen voor een militair conflict of rampen op landelijk niveau. Die risico’s hebben we niet afgedekt.’ Dat geldt ook voor Claassen Transport: ‘Je hebt het dan over noodsituaties op een andere schaal. Het is de vraag of de voorzorgsmaatregelen die we nu treffen, in dat geval afdoende zijn.’

Veiligheid van mensen eerst

Weerbaarheid begint bij personeel. Wie zijn cruciaal in een crisis? Chauffeurs, planners, loodsmedewerkers, security. Hebben zij duidelijke instructies als verlichting, systemen of communicatie uitvallen? Weten chauffeurs waar ze zich melden als netwerken platliggen? Heldere procedures en vooraf afgesproken check-in momenten maken in crisissituaties het verschil.

Je keten is zo sterk als de zwakste schakel

Een transportbedrijf opereert nooit alleen. Brandstofleveranciers, onderhoudspartijen, ICT-providers, klanten en opslagpartners: als zij stilvallen, voel jij dat direct. De handreiking adviseert daarom om actief het gesprek aan te gaan met ketenpartners en buren. Hoe gaan zij om met langdurige verstoringen? Sluiten jullie scenario’s op elkaar aan?

Geen verplichting, wel een wake-up call

De handreiking is geen checklist die je moet afvinken. Het is vooral een praktische inspiratiebron om na te denken over je eigen risico’s en prioriteiten. Elk transportbedrijf is anders, maar stilstand is voor iedereen duur. Volgens de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid is het niet de vraag of grote verstoringen komen, maar wanneer.

Wat kun je nu al doen?

Zie dit als een reality check. Stel jezelf één simpele vraag: Wat gebeurt er maandag als de stroom vrijdag uitvalt en pas dinsdag terugkomt? TLN werkt ondertussen aan een praktische checklist speciaal voor transportondernemers. Die volgt binnenkort. Maar wachten hoeft niet.

De eerste stap is het in kaart brengen van risico’s en kwetsbare processen; wat kan er allemaal fout gaan. Betrek daarbij ook partners in de keten en de buren op het bedrijventerrein: samenwerken en vooruitdenken versterkt niet alleen individuele organisaties, maar ook de regio als geheel. Dan kunnen logistieke bedrijven straks concreet bijdragen aan de weerbaarheid van Europa als het er op aankomt. Zoals een bekende militaire wijsheid luidt: “Failing to plan is planning to fail.” 

Lees ook: Hoe is het met de militaire weerbaarheid van de logistieke sector?

Bron: TLN