Amsterdam zet een ingrijpende stap om het zware vrachtverkeer in de Wallen- en Lastagebuurt te verminderen. De gemeente kondigt aan dat vrachtwagens over twee jaar grotendeels worden geweerd uit het gebied. Samen met de logistieke sector wordt gewerkt aan nieuwe manieren van bevoorrading, afvalinzameling en dienstverlening. Doel is kwetsbare kademuren ontlasten, leefbaarheid verbeteren en bereikbaarheid op peil houden. Utrecht heeft vergelijkbare plannen.

De druk op de binnenstad neemt al jaren toe. De smalle straten rond de Wallen zijn niet ontworpen voor intensieve logistiek. Bovendien zijn veel kademuren en bruggen in slechte staat, wat leidt tot afsluitingen, opstoppingen en kostbare herstelwerkzaamheden. Onderzoek binnen het Programma Bruggen en Kademuren toont aan dat zware voertuigen blijvende schade veroorzaken. Het verminderen van zwaar verkeer verlengt niet alleen de levensduur van kades, maar voorkomt ook stremmingen en extra herstelkosten.

De gemeente kiest daarom voor een gefaseerde aanpak. Op korte termijn worden koplopers gestimuleerd, zoals bedrijven die al werken met lichte elektrische vrachtvoertuigen, hubs aan de stadsranden of gebundelde bevoorrading. Op de middellange termijn wordt met de sector gewerkt aan een nieuw logistiek systeem waarin vervoer over water, bundeling en overslag centraal staan. Dit gebeurt via een innovatieteam waarin ondernemers en de gemeente samen maatregelen per sector ontwerpen: horeca, retail, bouw en afvalinzameling.

Het weren van grote voertuigen gaat onherroepelijk leiden tot meer kleine voertuigen en ritten, met hogere kosten en extra verkeer als neveneffecten. Transportkosten bedragen nu 4 tot 6% van de inkoopwaarde in bijvoorbeeld de horeca; bij ingrijpende logistieke wijzigingen zullen deze stijgen en (gezien de krappe marges in de binnenstedelijke horeca) direct de prijzen, winstgevendheid en continuïteit onder druk zetten.

Voor specifieke beroepsgroepen blijft maatwerk nodig. Bij bouwwerkzaamheden of ondeelbare ladingen kunnen ontheffingen worden aangevraagd voor voertuigen tot 7,5 ton. Elektrische bestelvoertuigen blijven zonder uitzondering welkom.

Wethouder Van der Horst zegt in het Parool: “Er moet een omslag worden gemaakt. Ondernemers met goede ervaringen zijn de beste reclame om zo’n omslag ook echt te bewerkstelligen.” Er komt in de eerste helft van 2026 een validatiemoment. Samen met de Commissie Bevoorrading Amsterdam (CBA) en andere sectorpartijen beoordeelt de gemeente vervolgens de haalbaarheid van het invoeringsmoment. Dat is het moment waarop de gemeente in samenspraak de definitieve planning en invoeringsdatum vaststelt, waarbij ook gesproken kan worden over een overgangsregeling. 

In 2025 zijn de plannen al besproken met vervoerders, verladers, ondernemers, BIZ’en en bewoners. Zorgen over investeringen en continuïteit zijn meegenomen. Omdat de overstap naar kleinere voertuigen forse investeringen kan vragen, kiest de gemeente voorlopig voor soepele overgangsregelingen. Tegelijkertijd werkt de gemeente aan alternatieve afvalinzameling via het concept “Centrum zonder zak”, met brengpunten op het water.

De komende maanden worden deelnemers voor het innovatieteam geselecteerd en wordt het definitieve invoeringsmoment vastgesteld. Eind 2026 neemt het stadsdeel het uitvoeringsbesluit. Pas dan verdwijnt zwaar verkeer niet vanzelf uit de binnenstad, maar wordt zichtbaar of Amsterdam erin slaagt het logistieke systeem daadwerkelijk te vernieuwen.

TLN zegt blij te zijn dat de gevraagde overgangsperiode van 2 jaar is overgenomen. De komende tijd werken we samen verder aan werkbare oplossingen, zoals bevoorradingsroutes, ontheffingen (zoals voor zwaardere elektrische bestelauto’s) en realistische venstertijden. TLN: "Samen zorgen we voor uitvoerbaar beleid voor ondernemers en vervoerders".

Bron: gemeente Amsterdam

Lees ook: Wat is de waarde van stadslogistiek over water?