Er is een hardnekkige mythe in de managementwereld: als je als organisatie écht wilt veranderen, moet je beginnen met het veranderen van de hele cultuur. Maar wie ooit heeft geprobeerd een complete organisatiecultuur te transformeren, weet hoe taai en weerbarstig dat proces is. De wetenschap bevestigt dit keer op keer: cultuurverandering is complex, traag en vaak frustrerend. Toch blijven we het proberen, met wisselend – en meestal teleurstellend – resultaat.

Misschien is het tijd om het anders te doen. Om niet te starten bij het grote, maar bij het kleine. Niet bij de hele organisatie, maar bij de teams. Want als je als organisatie wilt floreren, begin dan met het creëren van florerende teams.

De kracht van het team

Mijn overtuiging is niet uit de lucht gegrepen. Als voormalig aanvoerder van het Nederlands hockeyteam heb ik aan den lijve ondervonden wat een florerend team kan betekenen. Natuurlijk, winnen is mooi. Maar het is de manier waarop je samen omgaat met tegenslag, met verlies, met onverwachte wendingen – dáárin schuilt de ware kracht van een team. In mijn sportcarrière heb ik geleerd dat het niet de uitkomst is die telt, maar de manier waarop je samen verdergaat. Die les neem ik nu mee in mijn werk als teamcoach.

Wetenschappelijk onderzoek onderschrijft dit. Teams die floreren – waar psychologische veiligheid, vertrouwen, openheid en gedeeld leiderschap centraal staan – zijn innovatiever, veerkrachtiger en presteren beter. Ze zijn niet alleen succesvoller, maar ook menselijker. En, misschien wel het belangrijkste: ze zijn aanstekelijk. Een florerend team steekt andere teams aan. Zo ontstaat er een olievlek van positieve verandering binnen de organisatie.

Waarom cultuurverandering zo lastig is

Toch blijven veel organisaties vasthouden aan het idee van een top-down cultuurverandering. Maar cultuur is geen knop die je omzet. Het is het resultaat van duizenden kleine interacties, gewoonten en verhalen die zich in de loop der jaren hebben opgebouwd 2440. Cultuur laat zich niet dwingen; ze laat zich hooguit uitnodigen. En dat begint bij de mensen die elke dag samen het werk doen: de teams.

Onderzoek laat zien dat pogingen om in één keer de hele cultuur te veranderen vaak stranden op weerstand, onduidelijkheid en gebrek aan eigenaarschap. Mensen voelen zich niet gehoord, herkennen zich niet in de nieuwe waarden, of haken simpelweg af. De echte verandering vindt plaats in de dagelijkse praktijk, in de teams waar mensen zich veilig voelen om te experimenteren, fouten te maken en elkaar te steunen. 

Begin klein, denk groot

Wat als we het omdraaien? Wat als we niet langer proberen de hele organisatie te veranderen, maar beginnen met het bouwen van florerende teams? Teams waarin mensen zich gezien en gewaardeerd voelen, waarin ruimte is voor kwetsbaarheid, humor en het vieren van kleine successen. Teams die elkaar inspireren en uitdagen om het beste uit zichzelf te halen.

De wetenschap is duidelijk: investeren in teamontwikkeling levert meer op dan grootschalige cultuurprogramma’s. Teaminterventies – zoals het versterken van onderling vertrouwen, het stimuleren van open communicatie en het ontwikkelen van gedeeld leiderschap – hebben een direct en meetbaar effect op prestaties, innovatie en werkplezier. En het mooie is: als één team floreert, werkt dat aanstekelijk voor andere teams. Zo groeit de organisatie van binnenuit.

Mijn persoonlijke les

In mijn boek “De Magie van Florerende Teams” deel ik mijn ervaringen uit de sport en het bedrijfsleven. Ik heb gezien hoe teams kunnen opbloeien, zelfs – of juist – als het tegenzit. Het geheim? Niet de focus op winnen, maar op floreren. Op verbinding, groei, veerkracht en plezier. Want als je als team floreert, volgen de resultaten vanzelf.

Ik gun het iedere organisatie om te ervaren wat de kracht is van florerende teams. Begin klein, met één team. Vier de successen, hoe klein ook. En zie hoe de magie zich verspreidt.

Slotboodschap

Dus, wil je als organisatie écht veranderen? Zet dan niet in op een allesomvattende cultuurverandering. Begin bij het bouwen van florerende teams. Want daar, in het klein, ontstaat de echte, duurzame verandering. En wie weet, misschien is dat wel de grootste prestatie die je samen kunt bereiken.

— Floris Evers