De rechtszaak tussen de Jaarbeurs en de gemeente Utrecht illustreert hoe de invoering van zero-emissiezones steeds vaker botst met economische belangen. De evenementenorganisatie vreest dat het Utrechtse beleid organisatoren zal wegjagen en sleept de gemeente daarom voor de rechter.

Utrecht voerde een jaar geleden een zero-emissiezone in voor bestel- en vrachtauto’s. Nieuwe voertuigen mogen sinds 2025 alleen de zone in als ze uitstootvrij zijn. Oudere voertuigen vallen onder een overgangsregeling: in 2028 moeten alle bestelwagens emissievrij zijn en in 2030 ook vrachtwagens. Utrecht is niet uniek; inmiddels hebben dertien Nederlandse steden vergelijkbare zones ingevoerd. Het doel is duidelijk: schonere lucht en versnelling van de verduurzaming van stadslogistiek.

De Jaarbeurs vreest echter dat het beleid grote economische gevolgen kan hebben. Het terrein ligt binnen de zone en grootschalige evenementen zijn sterk afhankelijk van zwaar transport voor op- en afbouw. Anders dan theaters of concertzalen beschikken beurslocaties niet over vaste voorzieningen. Elke beurs of conferentie vereist een volledige logistieke operatie met vrachtwagens, materialen en tijdelijke installaties. Volgens de Jaarbeurs kan een deel van dat vervoer straks de locatie niet meer bereiken, waardoor organisatoren mogelijk uitwijken naar locaties buiten zero-emissiezones. Concrete schadebedragen zijn nog niet te noemen, maar signalen uit de markt zouden al wijzen op twijfelende organisatoren.

Een belangrijk verwijt van de Jaarbeurs is dat de gemeente onvoldoende rekening heeft gehouden met de specifieke positie van de evenementenlocatie. Volgens de organisatie is er geen overleg geweest op directie- of bestuursniveau en wordt de Jaarbeurs zelfs niet genoemd in het effectonderzoek dat voorafging aan het besluit. Daarmee zou de impact op een van de grootste publiekstrekkers van de stad onvoldoende zijn onderzocht.

De gemeente Utrecht stelt daar tegenover dat de sector al sinds 2014 betrokken is bij de ontwikkeling van de zone en dat er overgangsregelingen en ontheffingen bestaan. Ondernemers hebben volgens het stadsbestuur dus ruim de tijd gehad om zich aan te passen. Bovendien verwacht de gemeente dat duurzame vervoerders nieuwe kansen krijgen en het gat zullen vullen dat mogelijk ontstaat wanneer traditionele transporteurs afhaken.

De zaak raakt aan een bredere discussie die in veel steden speelt: hoe combineer je ambitieuze klimaatmaatregelen met economische vitaliteit? De uitspraak van de rechter wordt op zijn vroegst half maart verwacht en kan richtinggevend worden voor vergelijkbare discussies in andere steden.

Bron: AD

Lees ook: Utrecht past aanscherping regels aan voor goederenvervoer in binnenstad