Opleiding: Gedragsspecialist in het (V)MBO

Hoe herken je de onderliggende oorzaken? En hoe speel je hier als docent professioneel én persoonlijk op in?

Met de post-hbo opleiding Gedragsspecialist in het (v)mbo leer je gedragsproblemen niet alleen signaleren, maar ook begrijpen en beïnvloeden. Je ontwikkelt een scherp observatievermogen, verdiept je in thema’s als puberteit, identiteitsvorming en moraliteit, en versterkt je pedagogisch en didactisch handelen. Zo groei je uit tot een specialist die jongeren écht verder helpt.

Wat levert deze opleiding Gedragsspecialist in het (v)mbo jou op?

• Je leert gedrag van leerlingen analyseren en effectief begeleiden 
• Je ontwikkelt handelingsstrategieën voor lastig gedrag in de klas 
• Je vergroot je impact als docent én als collega binnen het onderwijsteam 
• Je verdiept je in actuele theorieën over ontwikkeling en gedragsproblematiek 
• Je draagt actief bij aan een veilig en stimulerend leerklimaat

Ben jij de docent die elke jongere ziet en verder helpt? Dan is deze opleiding Gedragsspecialist in het (v)mbo jouw volgende stap. 
 

De post-hbo opleiding Gedragsspecialist in het (v)mbo bestaat uit vier thematische modules van elk zes bijeenkomsten. In iedere module werk je aan een praktijkgerichte opdracht waarin je het geleerde toepast op je eigen werksituatie. Je sluit de opleiding af met een meesterproef, waarin je laat zien dat je als gedragsspecialist effectief kunt handelen én reflecteren.

Module 1: Orthopedagogisch handelen

Je onderzoekt wat jongeren met hun gedrag van jou als docent vragen en hoe jij hier pedagogisch op kunt reageren.

Je leert:

• Wat verstaan wordt onder ‘normaal’ gedrag en probleemgedrag.
• Gedrag te analyseren aan de hand van diverse verklaringsmodellen
• Je rol als docent binnen het pedagogisch klimaat beter te begrijpen 
• De basisprincipes van relatie, competentie en autonomie toe te passen 
• Mentale modellen en handelingsgerichte diagnostiek te gebruiken

Module 2: De interactionele benadering

In deze module staat de interactie tussen jou en je leerlingen centraal. Je leert hoe wederzijdse beïnvloeding werkt en hoe je deze positief kunt sturen. 

Je ontwikkelt inzicht in:

• Interactieanalyses bij probleemgedrag 
• Identiteits- en moraliteitsontwikkeling van jongeren 
• Het belang van sociale ondersteuning en gedragsregulatie 
• Praktische modellen zoals de Roos van Leary en de Interactiewijzer 
• De impact van het puberbrein op gedrag en communicatie 

Module 3: Planmatig omgaan met probleemgedrag in de groep

Je leert gedragsproblemen in de klas vroegtijdig signaleren en planmatig aanpakken, met oog voor de groepsdynamiek.

Onderwerpen zijn onder andere:

• Signaleren, observeren en registreren van gedrag
• Werken met het pedagogisch leerlingvolgsysteem 
• Opstellen en uitvoeren van een groepsplan gedrag (K. van Overveld) 
• Toepassen van het ABC-schema en gedragstheoretische kaders 
• Methodieken voor sociaal-emotionele ontwikkeling en vaardigheidstraining

Module 4: De jongere en zijn omgeving

Je zoomt uit naar de bredere context rondom de jongere. Hoe beïnvloeden gezin, school en maatschappij het gedrag, en hoe werk je effectief samen met ketenpartners?

Je verdiept je in:

• Kindkenmerken en de invloed van diagnoses als ADHD of PDD-NOS 
• De rol van ouders en omgevingsfactoren 
• Samenwerking met instanties zoals Bureau Halt, reclassering, GO! voor Jeugd en het Sociaal Team
• Communicatie met ouders en het opbouwen van een sterk ondersteunend netwerk

Na afronding van de post-hbo opleiding Gedragsspecialist in het (v)mbo beschik je over diepgaande kennis en praktische vaardigheden om effectief om te gaan met leerlingen of studenten die (complex) gedrag vertonen.

Je kijkt met nieuwe ogen naar gedrag, weet waar het vandaan komt en hoe je het positief kunt beïnvloeden. Je bent in staat om vanuit een stevig pedagogisch fundament bij te dragen aan een veilig en stimulerend leerklimaat – niet alleen voor jouw leerlingen of studenten, maar ook als inspirator binnen het docententeam.

Wat kun je na deze opleiding?

• Je hebt een professioneel handelingsrepertoire opgebouwd voor het omgaan met gedragsproblematiek 
• Je herkent signalen en kunt gedrag analyseren, verklaren én beïnvloeden 
• Je kunt planmatig werken aan gedragsontwikkeling in de klas en daarbuiten 
• Je bent een waardevolle gesprekspartner voor collega’s, ouders en ketenpartners 
• Je levert actief een bijdrage aan de ontwikkeling van pedagogisch beleid binnen jouw school

Wat leer je per module?
 

Module 1: Orthopedagogisch handelen 

Je kunt:

• Begrippen als gedrag, probleemgedrag en opvoedingssituaties correct toepassen
• Gedrag verklaren met behulp van verschillende theoretische modellen 
• Ontwikkelingstaken en sociaal-emotionele ontwikkeling herkennen en benoemen 
• De psychologische basisbehoeften van leerlingen of studenten herkennen en benutten 
• Mentale modellen en het handelingsgericht werken effectief inzetten 
• Bijdragen aan een positief pedagogisch klimaat in jouw klas 

Module 2: De interactionele benadering

Je kunt:

• Inzicht tonen in de relatie tussen zelfbeeld, zelfvertrouwen en gedrag 
• Principes van sociale ondersteuning toepassen in de klas 
• Effectief communiceren met leerlingen of studenten, op basis van o.a. de Roos van Leary 
• Interacties analyseren en bijsturen voor een positief leerklimaat 
   

Module 3: Planmatig omgaan met probleemgedrag in de groep 

Je kunt:

• Gedrag observeren, signaleren en registreren met geschikte instrumenten 
• Sociaal-emotionele ontwikkeling van leerlingen of studenten volgen en interpreteren 
• Groepsplannen gedrag opstellen en uitvoeren 
• Groepsdynamica herkennen en positief beïnvloeden 
• ABC-schema’s opstellen en gedrag planmatig benaderen 
• Verschillende methodieken voor sociaalvaardigheidstraining toepassen en evalueren 
   

Module 4: De jongere en zijn omgeving 

Je kunt:

• Kindkenmerken en psychiatrische beelden koppelen aan gedragsbehoeften 
• De invloed van ouders, omgeving en systeemfactoren benoemen en hanteren 
• Systeemtheorie toepassen in contact met leerlingen of studenten, ouders en partners 
• Effectief communiceren met ouders en externe instanties 
• Het zorgnetwerk rond leerlingen benutten voor optimale begeleiding

Toetsing en waardepapier

Voor het succesvol afronden van deze opleiding geldt:

Je behaalt minimaal een voldoende voor alle moduleopdrachten en de afsluitende meesterproef 
Na afloop ontvang je het erkende post-hbo diploma Gedragsspecialist in het (v)mbo van Inholland Academy. 

De post-hbo opleiding Gedragsspecialist in het (v)mbo is bedoeld voor professionals die:

• werkzaam zijn in het (voorbereidend) middelbaar beroepsonderwijs of voortgezet (speciaal) onderwijs
• beschikken over een hbo- of post-hbo diploma, zoals een pabo-diploma, tweedegraads lerarenopleiding of Pedagogisch Didactisch Getuigschrift (PDG) 

Vrijstellingen

Heb je al een of meerdere gelijkwaardige modules succesvol afgerond? Dan kun je mogelijk vrijstelling krijgen. Neem hiervoor contact met ons op en lever het betreffende bewijs aan.

Persoonlijk advies 

Heb je vragen over je toelating of wil je sparren over de vraag of deze opleiding het beste past bij jouw situatie en ambities? Opleidingsadviseur Mariska Visser adviseert je graag via T: 06 2966 6229, E: mariska.visser@inholland.nl of een persoonlijk online adviesgesprek via MS Teams.

Alternatieven op maat

Voor het primair onderwijs

Werk je als leerkracht in het basisonderwijs en wil je je specialiseren in het omgaan met gedragsuitdagingen in de klas? Dan sluit de post-hbo opleiding Gedragsspecialist in het primair onderwijs beter aan bij jouw praktijk.

Voor mbo+ professionals (niveau 4) 

Ben je in het bezit van een mbo4-diploma? Dan is de opleiding Gedragsspecialist voor niveau 4 opgeleiden (mbo+) mogelijk beter passend. Deze opleiding wordt uitsluitend als incompany- of maatwerktraject aangeboden en is niet beschikbaar voor individuele inschrijving. Voor meer informatie kun je mailen naar: educatie.academy@inholland.nl