In een wereld waarin supply chains onder druk staan door geopolitieke verschuivingen, AI-disruptie en de energietransitie, biedt A Century of Plenty van onderzoekers van het McKinsey Global Institute iets zeldzaams: een datagedreven pleidooi voor optimisme.

Het boek analyseert een eeuw economische vooruitgang en stelt dat de voorwaarden voor een nieuwe periode van breed gedeelde welvaart binnen handbereik liggen, mits we er bewust voor kiezen om die te bouwen.

De voortuitgangsmachine 

Centraal staat de metafoor van de "progress machine", aangedreven door zes onderling verbonden motoren: arbeid, vaardigheden, investeringen, innovatie, energie, steden en handel. Voor logistieke professionals is dit kader direct herkenbaar: de auteurs beschrijven in feite de inputs en de doorvoer van een beschavingsbrede toeleveringsketen.

De evolutie van de zeecontainer (van schepen met 500 TEU in de jaren zestig tot reuzen van 24.000 TEU vandaag) illustreert hoe fysieke standaardisatie een hele keten van innovaties in gang kan zetten. De auteurs zien AI-gedreven logistiek als de volgende ingrijpende sprong.

Deglobalisering is geen tijdelijke schok

Het boek is ook eerlijk over de risico's. Stijgende multipolariteit, handelsspanningen en deglobalisering worden geïdentificeerd als structurele verschuivingen, niet als tijdelijke verstoringen. Voor logistiek managers die al navigeren door nearshoring, friend-shoring en tariefsonzekerheid biedt het boek een helder analytisch kader: her-evalueer strategisch uw sourcing-footprint, want de wereld van vrijhandelsakkoorden en geïntegreerde mondiale ketens is fundamenteel veranderd.

Een kritische noot voor de degrowth-gelovige

Hier wringt voor sommigen de schoen. Aanhangers van de degrowth-beweging (die betogen dat economische krimp noodzakelijk is voor een leefbare planeet) zullen weinig herkenning vinden in dit boek. De auteurs gaan nadrukkelijk uit van voortgaande groei als voorwaarde voor welvaart en duurzaamheid. Zij stellen dat groei, verduurzaming en inclusiviteit complementair zijn, en geen tegenstrijdige doelen vormen.

De degrowth-denker zou echter tegenwerpen dat negen keer zoveel kapitaal per werknemer en exponentieel groeiende containerstromen nu precies de ecologische grenzen overschrijden, wat de toekomst bedreigt. De auteurs erkennen zelf dat klimaatneutraliteit in 2050 "hoogstwaarschijnlijk buiten bereik" is. Dat is een sobere bekentenis die de vraag oproept of de groeilogica zichzelf niet ondermijnt.

Conclusie: strategisch kompas, geen operationeel handboek

A Century of Plenty is geen draaiboek. Het biedt geen kant-en-klare oplossingen voor morgen. Maar voor logistieke leiders met strategische verantwoordelijkheid is het inspirerend: een intellectueel eerlijk, datagestuurd kompas voor de krachten (handel, technologie, energie en demografie) die de komende decennia de mondiale logistiek zullen definiëren. Dat is verfrissend.

Walther Ploos van Amstel.

Lees ook: Five Domains That Are Reshaping Supply Chain Management

Lees ook: Leestip: Als je rijk wordt, dan kom je vanzelf in een beter milieu