Opleiding: Training AI Ethiek

Wil je de ethische kant van AI-toepassingen in je organisatie kunnen doorgronden en er onderbouwde keuzes over kunnen maken, zodat je weet wanneer een toepassing wenselijk, uitlegbaar en rechtvaardig is? In deze training leer je ethische principes en kaders te herkennen, dilemma's te beoordelen en een ethisch kompas te ontwikkelen dat je toepast op vraagstukken uit je werkpraktijk. Je kijkt daarbij vanuit je eigen rol naar besluitvorming over mensen en profielen. Hierdoor ben je in staat om binnen je organisatie verantwoorde afwegingen te maken en die te verankeren in beleid en werkprocessen.

Algemene omschrijving

AI speelt een steeds grotere rol in beslissingen die organisaties nemen over mensen: van personeelsselectie en kredietbeoordeling tot risicoprofilering en medische beslisondersteuning. Juist omdat die toepassingen directe gevolgen hebben voor individuen en groepen, vragen ze om een zorgvuldige ethische afweging. Tijdens deze training onderzoek je wat verantwoorde AI in de praktijk betekent en hoe je daar vanuit je eigen rol invulling aan geeft.

Je begint bij de principes en kaders die verantwoorde AI vormgeven, zoals transparantie, uitlegbaarheid, non-discriminatie en proportionaliteit, met de EU AI-verordening als richtinggevend kader. Vervolgens ontwikkel je een ethisch kompas: een herbruikbaar instrument waarmee je gestructureerd beoordeelt of een toepassing wenselijk, uitlegbaar en rechtvaardig is. Dat kompas pas je toe op herkenbare casussen en dilemma's, waarna je een actieplan opstelt om ethiek te verankeren in het beleid en de werkprocessen van je organisatie.

Onze trainers zijn, naast trainer, dagelijks werkzaam op dit expertisegebied en brengen zowel inhoudelijke kennis als ervaring met morele besluitvorming mee. Je werkt in groepsdiscussies, moreel beraad en intervisie, met veel ruimte voor uitwisseling en kritische dialoog. Waar mogelijk laten we de voorbeelden en accenten aansluiten bij de context waarin jij of je team werken. Hierdoor ben je in staat om ethische overwegingen concreet te maken en te vertalen naar keuzes in je dagelijkse werk.

Deze training als bedrijfstraining voor jou en je team?

Elk vraagstuk en elke situatie is anders; daarom staan tijdens een bedrijfstraining jouw organisatie en (bedrijfs)vraagstukken centraal. In goed overleg stellen we een lesprogramma samen dat volledig aansluit bij jouw (jullie!) specifieke uitdaging, wensen en dagelijkse werkpraktijk.

Programma

Tijdens de training AI Ethiek komen onderstaande onderwerpen aan bod.

NB: Mocht je vragen hebben over de inhoud of deze aangepast willen zien op jouw specifieke praktijksituatie of trainingsbehoefte, bel ons dan gerust: we spreken de mogelijkheden graag met je door.

• Introductie tot AI en ethiek in organisaties
• • Verkennen wat AI is en waarom ethiek daarbij zwaar weegt
  • Een overzicht krijgen van actuele toepassingen en de risico's die ze meebrengen
  • Herkennen hoe AI de besluitvorming binnen organisaties beïnvloedt
• Ethische principes en kaders
• • Werken met de principes transparantie, uitlegbaarheid, non-discriminatie en proportionaliteit
  • De EU AI-verordening en andere richtlijnen als richtinggevend kader verkennen
  • Ethische misstanden en good practices tegen het licht houden
  • Beoordelen wanneer een AI-toepassing aan de principes voldoet
• Rollen en verantwoordelijkheden
• • Verkennen wie binnen de organisatie waarvoor verantwoordelijk is
  • Zien hoe ethiek er per rol anders uitziet, van beleidsmaker tot ontwikkelaar
  • Bepalen welke verantwoordelijkheid bij jouw eigen rol hoort
• Ethische dilemma's en besluitvorming
• • Realistische casussen bespreken, zoals personeelsselectie, kredietbeoordeling en risicoprofilering
  • Morele spanningsvelden analyseren in toepassingen als klantsegmentatie op gedragsdata
  • Ethische dilemma's afwegen in groepsdiscussies en moreel beraad
  • Onderbouwen welke afweging in een dilemma het meest verantwoord is
  • Reflecteren op je eigen aandeel in AI-keuzes
• Een ethisch kompas ontwikkelen en toepassen
• • Criteria formuleren voor verantwoorde AI-toepassingen
  • Een ethisch kompas ontwerpen of een bestaand kompas als toetsinstrument gebruiken
  • Een AI-casus beoordelen op wenselijkheid, uitlegbaarheid en rechtvaardigheid
  • Handvatten benoemen voor verbetering of herontwerp van een toepassing
• Verankeren in je eigen praktijk
• • Het ethisch kompas toepassen op een casus uit de praktijk
  • Een actieplan opstellen voor je eigen team of organisatie
  • Leerpunten en reflecties bespreken
  • Handvatten meenemen om AI-ethiek duurzaam te verankeren in beleid en werkprocessen

De training is praktisch en interactief van opzet, met veel ruimte voor jouw vragen en werksituatie. Je gaat aan de slag met passende praktijkvoorbeelden. Door actief te oefenen, te analyseren en te evalueren, maak je je de materie stap voor stap eigen en ervaar je hoe je ethische dilemma's beoordeelt en een ethisch kompas toepast op vraagstukken uit je werkpraktijk.

Onze trainers zijn, naast trainer, dagelijks werkzaam op dit expertisegebied. Ze beschikken dus niet alleen over de meest actuele kennis, maar hebben ook essentiële praktijkervaring. Hierdoor zijn ze in staat om een waardevolle vertaalslag te maken van ‘kennis’ naar ‘toepassing binnen jouw organisatie en werksituatie’.

Doelen

Na deze training ben je in staat om:

• Ethische principes en kaders zoals transparantie, uitlegbaarheid en non-discriminatie te herkennen en toe te passen op AI-toepassingen
• De ethische spanningen in een AI-casus te analyseren en je morele afwegingen te onderbouwen
• Een ethisch kompas te ontwikkelen en in te zetten als toetsinstrument voor verantwoorde AI
• Vanuit je eigen rol verantwoorde keuzes te maken over AI-toepassingen die mensen raken
• Een actieplan op te stellen om AI-ethiek te verankeren in het beleid en de werkprocessen van je organisatie