De risico's van outsourcing van IT

• Inleiding
• Definitie
• Overwegingen om IT te outsourcen
• Ervaringen van bedrijven
  • Financieel economische overwegingen
  • Strategische overwegingen
  • Management- & personeelsredenen
• Aandachtspunten
• Literatuur opgave

De auteurs zijn beiden verbonden aan Holland Consulting Group waar zij werkzaam zijn in opdrachten op het gebied van inkoop, kostenreductie, uitbesteding en supply chain management. Zij hebben dit artikel op persoonlijke titel geschreven

Inleiding

Sinds Eastman Kodak in 1989 de historische beslissing nam om het grootste gedeelte van de Informatie Technologie (IT) te outsourcen, heeft het outsourcen van IT-afdelingen een hoge vlucht genomen (M. Lacity et al, 1995; P. Takac, 1994). Verschenen er aanvankelijk overwegend positieve publicaties van direct betrokkenen over het fenomeen IT-outsourcing, de laatste jaren is ook een aantal onafhankelijke studies gepubliceerd, die deze geluiden wat nuanceren (L. Willcocks, 1995, V. Grover, 1996). Tijd dus om de balans op te maken. Als er een lijn uit de vele publicaties te halen valt is het wel dat de overwegend positieve geluiden uit de beginjaren 90 plaats hebben gemaakt voor tamelijk kritische uitingen. Er zijn zelfs deskundigen die complete IT-outsourcing geheel van de hand wijzen (C. Saunders, 1997, N. Venkatraman, 1997). Deze auteurs zien alleen voordelen in het outsourcen van bepaalde onderdelen van IT wanneer aan een aantal specifieke condities is voldaan.

In deze bijdrage wordt eerst het begrip IT-outsourcing gedefinieerd en afgebakend. Vervolgens wordt ingegaan op de overwegingen waarom organisaties overgaan tot het outsourcen van hun IT. De ervaringen die tot op heden met IT zijn opgedaan en de studies naar het effect van IT-outsourcing worden vervolgens kort besproken. Daarna volgen enige aandachtspunten en leerervaringen.

Definitie

Outsourcing van Informatie Technologie (IT) wordt over het algemeen gedefinieerd als: de transfer van een gedeelte of het geheel van de informatiesystemen / hardware, software, communicatienetwerk en IT-personeel van een organisatie naar een derde partij (P.C. Palvia, 1995, M. Earl, 1996). Een belangrijk kenmerk van IT-outsourcing op dit moment is het overdragen van een bepaalde mate van beslissingsbevoegdheid over de IT aan een derde partij (P.C. Palvia, 1995). IT-outsourcing neemt de laatste jaren enorm in omvang toe. Willcocks et al (1995) noemt vier mogelijke oorzaken van deze toename:

• de hype die is ontstaan rond IT-outsourcing
• de toenemende internationale concurrentie
• veranderingen in organisatievormen en in de opvattingen over het besturen van organisaties
• topmanagement wil af van de moeilijk te besturen IT-afdeling

Overwegingen om IT te outsourcen

Uiteraard verschillen de overwegingen om de IT te outsourcen per organisatie. Toch is er een aantal overwegingen te onderkennen die regelmatig terugkeren in de publicaties en bedrijven. Deze overwegingen spreken voor zich:

• 'skyrocketing costs' van automatiseringsafdelingen
• technologische flexibiliteit (snelle adoptie van nieuwe technologie)
• controle op de IT-activiteiten (voorkómen van black box fenomeen)
• oplossen van het bemensingsvraagstukken
• focussen op de kerncompetenties.

Palvia (1995) noemt nog een andere overweging om IT te outsourcen: toenemende competitie en wereldwijde expansie in groeiende markten dwingen het management om bepaalde gebieden -waaronder IT- niet meer hiërarchisch te managen, maar naar meer hybride managementvormen te zoeken waarbij gespecialiseerde, externe partners betrokken worden (P.C. Palvia, 1995).

De overwegingen om IT te outsourcen kunnen grofweg worden onderverdeeld worden in drie categorieën:

• financieel-economische overwegingen
• strategische overwegingen
• overwegingen op het vlak van management en personeel

In de volgende paragraaf worden per categorie de mogelijke voordelen aangegeven en worden de praktijkervaringen geschetst.

Ervaringen van bedrijven

Als belangrijkste overweging om te outsourcen worden in veel gevallen financiële motieven genoemd, wat met de toenemende internationale concurrentie en de globalisering van de wereldmarkt niet zo verwonderlijk is. De financiële overwegingen kunnen weer onderverdeeld worden in: mogelijkheden tot doorvoeren van bezuinigingen, een op het oog een betere kostenbeheersing en een vereenvoudigde adminstratie. Venkatraman (1997) merkt hierbij op dat bezuinigingen vrijwel altijd in het geding zijn. Hij betwijfelt de validiteit van dit motief.

Financieel economische overwegingen

Motief 1: Besparen