Hoe kunnen we deze crisis gebruiken als een kans? Hoe kunnen we dit momentum inzetten om zaken beter georganiseerd te krijgen, om de zo hardnekkige verkokering nou eindelijk eens goed te doorbreken? Hoe kunnen we het bed nou eens flink opschudden? Met andere woorden: ‘hoe kunnen we deze schaarste inzetten als koevoet om zaken slimmer georganiseerd te krijgen’. Als we dit moment nu laten lopen, als we juist onder deze omstandigheden met deze schaarste niet de moed hebben om flink door te pakken, wanneer dan eigenlijk wel?

In dit artikel beschrijf ik aan de hand van een paar voorbeelden uit mijn dagelijkse praktijk dat het wél kan en wat daar dan allemaal voor nodig is. Maar eerst iets over de omgeving waarin ik opereer. Ik sluit af met één boodschap.

Wat is er aan de hand in onze omgeving?

Interessant is om te kijken naar de ontwikkelingen in de buitenwereld. Om ons de vraag te stellen ‘wat komt er eigenlijk allemaal op ons af?’ Ik focus me dan op het Rijk, dat is immers mijn broodheer.

In het regeerakkoord van Balkende IV is afgesproken dat het aantal ambtenaren met 10% moet afnemen. Concreet betekent dat een reductie van bijna 13.000 fte’s in vier jaar. Om dat quotum te kunnen verzilveren zou er in de jaren 2008 en 2009 per jaar één achtste van dat aantal arbeidsplaatsen ‘opgebracht’ moeten worden, in 2010 een kwart en in het laatste jaar de helft van dat getal. Ondanks het feit dat we nog steeds op schema zitten, is eind 2009 nog geen kwart van die oorspronkelijke doelstelling bereikt! Er is dus nog flink wat werk aan de winkel. En dan hebben we het niet eens over de extra bezuinigingen waarmee we ongetwijfeld op korte termijn mee te maken gaan krijgen als Rijk. De recente miljoenennota laat immers een tekort van €35 miljard zien. Een kind kan dus bedenken dat het niet bij die aantallen van drie jaar geleden zal blijven.

Maar hoe wordt die bulk dan geïncasseerd?

Er is in de afgelopen periode fors gestuurd op de aantallen fte’s en ieder onderdeel weet ook welk ‘fair share’ men moet inleveren om die totale doelstelling te bereiken. Maar dat is de papieren werkelijkheid. Dat is de bekende ‘kaasschaaf’ waarvan algemeen bekend is dat deze verre van succesvol is. Over de vraag wat deze reductie betekent voor de wijze van werken, voor de breedte en diepte van het assortiment of voor het serviceniveau wordt angstvallig gezwegen. En dat terwijl deze afslanking als een prachtige kans gebruikt kan worden om de…