Publieke organisaties gebruiken regelmatig modellen die ontstaan zijn in de private sector zoals balanced scorecard, organisatiecockpit, performance prisma, INK-managementmodel, en EFQM model. De vraag is nu of de invoering van dergelijke prestatie-
managementmodellen een publieke sector that works better and costs less dichterbij brengt, of juist contra-productief werkt en de bureaucratie alleen maar bevordert.

1. “De” publieke sector bestaat niet
2. Publieke sector stelt extra eisen
3. Information-overload verlamt managers in publieke sector
4. Focussen en niet micro-managen
5. Ownership
6. Controf of commitment?

De gemeente Delft is genomineerd voor de Business Intelligence Award 2006. De gemeente gebruikt het INK-managementmodel als diagnose-instrument. Om de 2-3 jaar stelt een onafhankelijk bureau de positie vast. Delft bevindt zich thans ergens tussen fase 2 (proces) en 3 (systeem). Het model wordt ook gebruikt als verbeterinstrument. Het Gemeentelijk Management Team beseft dat excellentie verder moet gaan dan de keuze voor een model. Het team stimuleert de medewerkers om verder en dieper te gaan. Het gaat om een cultuuromslag. De essentie ligt bij Delft niet op de rapportages, maar op het gesprek over de cijfers in de rapportages. Het MT vindt houding en gedrag Kritische Succes Factor #1.

In de publieke sector worden (zeer) uiteenlopende activiteiten verricht voor uiteenlopende typen klanten of burgers. Zo maakt Noordegraaf (2004) op basis van de activiteiten onderscheid in vier verschillende settings waarin de overheid kan opereren (zie figuur 1). Wanneer de overheid in de bedrijfssetting opereert, bijvoorbeeld al zij paspoorten verstrekt, kan zij naar prima met het prestatiemanagement van de private sector uit de voeten. In de expertsetting, bijvoorbeeld bij het onderwijs en de politie, moet rekening gehouden worden met professionele normen. Bij de beleidsvorming en de afwegingen van belangen ligt de toepassing van prestatiemanagement gecompliceerder. Effectiviteit en zorgvuldigheid moeten dan tegen elkaar worden afgewogen. In de gepolitiseerde setting is vermoedelijk onmogelijk om prestatiemanagement toe te passen.

Weinig gepolitiseerde
expertise		 Sterk gepolitiseerde
expertise
Weinig gepolitiseerde
overtuigingen		 Bedrijfssetting Expertsetting
Bedrijfsmanagement gericht op
Effectiviteit en Efficiency		 Organisatiemanagement gericht op
Intelligentie en Professionaliteit
Sterk…