Inleiding

Een idee alleen is niet genoeg, zelfs een juichend businessplan overtuigt niet. Een sterke lobby wil wel helpen, maar uiteindelijk geeft een presentatie vaak de doorslag bij het nemen van beslissingen. De medewerker die zijn plan moet presenteren in het managementteam, de manager die moet presenteren voor de directie, de directeur die sheets vertoont in de Raad van Bestuur: presenteren is van alle rangen en standen.

Retorica

De vraag wat een presentatie succesvol maakt, wordt al sinds mensenheugnis gesteld. De kunst van de retorica komt al voor bij de Grieken en Romeinen. Retorica - de leer van de welsprekendheid - heeft in Nederland nooit echt kunnen beklijven. Op de basisschool is een spreekbeurt al goed als deze in foutloos Nederlands wordt uitgesproken en in latere opleidingsfases wordt er nauwelijks meer op gelet. Pas in de vergaderzalen van bedrijven en organisaties borrelt het talent weer op. Of juist niet.

Powerpointtijgers

Grijpen naar hulpmiddelen is wat bij de gemiddelde Nederlandse professional het eerst opkomt, geconfronteerd met de vraag om een presentatie te houden. Ware Powerpointtijgers draaien hun hand niet om voor een plaatje meer of minder. Knippen en plakken, pijltje hier, bullet daar en zie: de presentatie is geboren.

Bij het presenteren zelf gaat het vaak fout: sheets blijken niet een hulpmiddel te zijn, maar dicteren hetgeen de presentator zegt. Niet zelden kijkt de presentator naar zijn sheets in plaats van naar zijn publiek. Op houding en kleding wordt al helemaal niet gelet, dat vinden wij Nederlanders overdreven. In een land waar kromgebogen regeringsleiders als Lubbers en Kok het voor het zeggen hebben, komen een zelfverzekerde houding en een strak kostuum eerder bedreigend dan overtuigend over.

Overbodig

We doen er alles aan om niet gezien te worden en hopen dat publiek vooral naar het projectiescherm kijkt. We doen daar erg ons best voor. Het begon met zwart/wit sheets, gekleurde varianten volgden al snel. En tegenwoordig is de beamer onmisbaar. Een beamer kan zoveel, dat de presentator welhaast overbodig wordt; zelfs bewegende beelden en geluiden zijn al mogelijk.

Consultants

Consultants zijn van oudsher goed in presenteren. Sommigen worden zelfs alleen vanwege hun mooie 'platen' ingehuurd. Het succes van een consultancy-presentatie is af te meten naar het aantal termen uit de sheets dat in de…