De roep om meer menselijkheid klinkt alom. Het antwoord daarop is integer leiderschap, maar die wordt node gemist.

Hoe breng je de maatschappij terug naar de mens, was de centrale vraag van het Christelijk Sociaal Congres afgelopen zomer in Doorn. Want in het tijdperk van de globalisering wordt alles groter en rationeler. Dat gaat ten koste van het menselijke aspect.

Betrokkenheid bij ons gezin staat buiten kijf. Daar nemen we verantwoordelijkheid voor. Verantwoordelijkheid nemen binnen voetbalclub, kerk, bedrijf of woonplaats doen we niet zo gauw. Waarom lukte dit vroeger wel en nu niet meer? En hoe is dit te herstellen?

Cruciaal is in mijn ogen de rol die de voorlieden, de leiders, spelen in onze samenleving. Mensen die namens ons optreden, moeten ‘voorbeeldig’ zijn, want goed voorbeeld doet goed volgen. Leiders moeten betrouwbaar en integer zijn. Juist bij hen moet gelden ‘een man een man, een woord een woord’.

Een werkgever bijvoorbeeld die aandacht vraagt voor loonmatiging, heeft geen recht van spreken als hij of zij zichzelf een forse loonsverhoging of bonus toekent. Het gebeurt wel.

Een politicus die dag in dag uit verkondigt dat het slecht gaat met Nederland, kan geen vertrouwen verlangen van de kiezers wanneer hij tegen de tijd dat er verkiezingen aankomen cadeautjes gaat uitdelen. Het gebeurt.

Een vakbondsbestuurder die bij bedrijven misstanden aan de kaak stelt en daar een goed en humaan personeelsbeleid eist, verliest alle geloofwaardigheid wanneer hij of zij in de eigen organisatie daar niet in slaagt. Zo kan ik nog wel even doorgaan.

We zijn geneigd incidenten te vergoelijken. Maar elk incident past in een beeld dat veel mensen op hun netvlies hebben: politici en managers zijn zakkenvullers. Te veel mensen hebben geen vertrouwen meer in politici, managers en andere leiders. Ze hebben vaak gelijk, want veel leiders geven niet het juiste voorbeeld.

Als leiders zich voorbeeldig gedragen, geeft dat vertrouwen en nodigt het uit tot navolging. Dan willen mensen ook weer verantwoordelijkheid oppakken. Dan worden bedrijven, organisaties, instellingen en politiek weer een beetje meer ‘van ons’. Kortom, ik pleit voor integer leiderschap als fundament voor een omslag naar ‘menselijkheid als maat’.

(bron: FINANCIEELE DAGBLAD)