Een medewerker bezoekt tijdens zijn werk pornosites. Een collega neemt spullen van het werk mee voor privégebruik. Een inkoper plaatst, na een volledig verzorgde championsleague avond, de volgende dag een mooie opdracht bij zijn gastheer. Een leidinggevende kan niet van een medewerkster afblijven. Voorbeelden van niet integer handelen. Er is sprake van misbruik of zelfs van overtredingen. Werk voor een Bureau Integriteit of een recherchebureau. Dan volgt een maatregel, een sanctie. Wellicht worden aansluitend de regels onder de loep genomen en aangescherpt. De integriteit van de organisatie is weer geborgd........? Niet dus!

Integriteit begint niet bij misbruik of bij een overtreding. Integriteit begint bij normen en waarden. Integriteit is een uiting van professionaliteit. Het begin van integriteit is: jezelf, je vakmanschap, je klant én je organisatie serieus nemen en daar professioneel mee omgaan.

Een futiliteit?

“Dat is goed”; het antwoord  van één van de deelnemers aan een trainingssessie. Ze reageerde via de webcam op een filmpje met het verzoek van een collega om even een adres van een oud-collega op te zoeken.  Er zou een reünie van de afdeling zijn en van één van de collega’s was het adres niet te achterhalen. Ongetwijfeld zou het huidige adres in de cliëntenbestanden van de ZBO te vinden zijn. Met dat adres konden ze contact opnemen en zou die oud-collega ook uitgenodigd kunnen worden voor de reünie.  Leuk!

“Dat is goed”, was de reactie van de deelnemer. Zij zou het adres wel even opzoeken.

Een futiliteit? Op het eerste gezicht wel. Maar we hebben dit voorbeeld niet voor niks gekozen. We willen illustreren dat integriteit al zichtbaar is in kleine voorvallen. Deelnemers voelen het integriteitsaspect vaak niet direct aan. Pas wanneer ze naar aanleiding van reacties van andere deelnemers op het filmpje met elkaar in gesprek gaan, ontstaat er bewustwording. Pas dan zien ze dat er iets niet klopt. Dan zien ze verschillende standpunten en het morele dilemma. Ze realiseren zich dan pas dat het in deze situatie ook over integriteit gaat.

Standpunten en een moreel dilemma

De collega die het adres wel even op zou zoeken had daarbij een begrijpelijk standpunt:” Het zou toch wel heel jammer zijn als die oud-collega niks van de reünie zou weten en er daarom niet bij zou kunnen zijn”. In de nabespreking van alle reacties op het filmpje bleken er nog een aantal andere standpunten te zijn die ze ook in had kunnen…