Wie in Nederland daadwerkelijk een verandering wil realiseren in de houding van zijn medewerkers of in de bedrijfscultuur, heeft geen tekort aan adviseurs. Er zijn duizenden leveranciers die, gewapend met een ´unieke visie´ of een ´effectief concept´, hun diensten aanbieden.

Die concepten zijn meestal varianten op oude concepten die aan vervanging toe waren, omdat ze in de alledaagse levenspraktijk juist niet effectief bleken. Hoe komt het toch dat op de veranderkermis steeds weer externe goochelaars verschijnen, die het hooggeëerde publiek weten wijs te maken dat zij het ´eureka!´ in hun hoge hoed hebben?

We hebben kennelijk behoefte aan mensen die ons door de wirwar van veranderingsprocessen heen leiden. We begrijpen dat cultuurverandering een lastige zaak is. Er komt een heel universum van chaotische verschijnselen op ons af, dat we graag onder controle krijgen. We hebben leidsmannen en –vrouwen nodig; mensen die veiligheid en vertrouwen bieden.

We horen in veranderingsprocessen graag iemand zeggen:´Als we dit doen, gebeurt dat en als we dat doen gebeurt dit´. We willen mensen hebben die ons kunnen voorspellen wat er gebeurt als we links- of rechtsaf slaan. We willen eureka´s uit hoge hoeden! Vandaar die goochelaars.

In de veranderchaos voelt men zich onzeker. Men heeft altijd een beetje het gevoel ´niet precies te weten´ waar het heen moet. Er blijven altijd eindjes open en vragen liggen. Dus zoeken we naar antwoorden. Levensbeschouwingen. Spirituele filosofieën. Kennismodellen. en managementgoeroes. Die ons vertellen hoe ´het´ moet.

En onze vraag schept een aanbod en dat aanbod heeft een uitpuilende markt van bedrijfsadviseurs met antwoorden op de been gebracht. Goed voor de economie, dus houden zo, maar ik heb al enige tijd de behoefte om kaf van koren te scheiden in veranderland. Ik ontdekte dat er geen model is dat past op elke situatie; geen wereldbeeld dat overal maar zo ingezet kan worden. En vooral daarom ben ik de verkondigers van eenduidige boodschappen met een gezonde dosis wantrouwen gaan bekijken. Veranderprocessen zijn dynamische, chaotische en moeilijk voorspelbare processen.

Managers en adviseurs die daar rekening mee houden, daar moeten we het van hebben. Die weten ze wellicht beheersbaar te maken.

Deze column werd ingezonden door Bert Overbeek. Heeft u ook iets wat u bezig houdt? Plaats uw eigen column ›