Wellicht heeft u inmiddels uw hotelkamer weer ingewisseld voor uw kantoorruimte. Ik heb de zomerperiode door Latino America gereisd en heel wat hotels, hostels en bed & breakfasts van binnen gezien. Uiteindelijk lijken veel van deze verblijven op elkaar. In Granada, het culturele hart van Nicaragua stuitte ik echter op een hotel dat het net even anders doet. Hotel con Corazón (hotel met een hart) is een bijzonder hotel met oog voor maatschappelijke ontwikkeling dat twee jaar geleden is opgericht door twee Nederlandse ondernemers met een missie. Wat mij betreft een treffend voorbeeld hoe maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) en commercie hand in hand gaan. Naar aanleiding van een gesprek met één van de oprichters (Onno Oostveen), geef ik in dit artikel een korte beschrijving van het concept. Daarnaast zijn drie belangrijke lessen geformuleerd voor Nederlandse managers die aan de slag willen met maatschappelijk verantwoord of duurzaam ondernemen.

Concept in het kort

In een van de armste landen van Midden-Amerika haalt maar 40% van de kinderen die aan de basisschool beginnen de zesde klas. De meeste kinderen vallen vroegtijdig uit en eindigen als straatverkoper of bedelaar. Onderwijs en werkgelegenheid zijn volgens de oprichters de motor voor ontwikkeling. Alle winsten uit het hotel worden geïnvesteerd in onderwijsprojecten en professionele ontwikkeling van het personeel en daarmee in duurzame ontwikkeling van Nicaragua. Er werken (naast het Nederlandse management) 11 lokale medewerkers en er wordt zoveel als mogelijk lokaal ingekocht. Zo slaap je in dit hotel onder een dekbed dat door een lokale handarbeidster is gemaakt en eet je uitsluitend lokale producten. Ook de eigen medewerkers leren veel ‘on the job’ en ontvangen 10% bovenop hun salaris ter besteding aan onderwijs en ontwikkeling. Zo haalt bijvoorbeeld de ene medewerker zijn rijbewijs en studeert een ander Engels. Bovendien stelt het hotel (les)ruimte ter beschikking voor andere maatschappelijke organisaties en wordt samengewerkt met lokale ondernemers die hun eigen business willen opstarten. Ieder detail in het hotel heeft zo zijn verhaal, van de door schoolkinderen gemaakte kunst aan de muur tot de (gratis) openbare leesruimte voor kinderen uit de buurt. Hierdoor wordt invulling gegeven aan de centrale gedachte die iedere hotelgast bij de entree kan lezen: ‘enjoy today, care for tomorrow’. Onderstaand drie belangrijke lessen voor organisaties die MVO in de praktijk willen brengen.

Les 1: MVO als strategisch concurrentievoordeel

Duurzaamheid en ‘de business’ conflicteren elkaar niet, maar versterken elkaar in dit concept. Het hotel met een hart heeft MVO in de kern van haar bedrijfsvoering opgenomen en hiermee een unieke propositie ontwikkeld. Volgens de klanten die hun mening via een website als tripadvisor.com geven is dit het beste hotel van Nicaragua. Ook in het laagseizoen is de kamerbezetting hoog. Gasten die de duurzame gedachten ondersteunen spenderen graag hun dollars aan een kamer. Gasten zonder duurzame gedachten krijgen kwaliteit, gastvrijheid en een relaxt verblijf voorgeschoteld. MVO is geen ‘window dressing’ of een noodzakelijk kwaad dat er even bij wordt gedaan, maar is een wezenlijk concurrentievoordeel van dit hotel. Hoe meer business er wordt gedraaid, hoe meer MVO initiatieven gefinancierd kunnen worden. Bovenop het feit dat het hotel lokale banen – en daarmee inkomen – creëert en bijdraagt aan de professionalisering van de toeristenindustrie in Nicaragua.

Les 2: Aandacht voor lange-termijn resultaten i.p.v. korte-termijn activiteiten

Maatschappelijke initiatieven worden door veel organisaties inmiddels gerapporteerd in een MVO jaarverslag. Veelal staan enkel de activiteiten opgesomd die gesponsord of gefinancierd zijn zonder naar het uiteindelijke resultaat te kijken. Zelden lees je in dit soort rapporten over de daadwerkelijke rendement van de duurzaamheidacties. Hotel con Corazón focust zich juist op de resultaten op de lange-termijn om er zeker van te zijn dat iedere geïnvesteerde euro resultaat oplevert. Zo wordt er bewust niet geïnvesteerd in scholen die niet in staat zijn om te rapporteren over de voortgang van kinderen en allocatie van middelen. Daarnaast wordt bewust niet geïnvesteerd in straatkinderen. Dit klinkt wellicht hard, echter uit onderzoek blijkt het rendement van deze groep minder dan de maatschappelijke groep hier net boven. Verder blijkt uit onderzoek dat de vierde klas een cruciale fase is, waarin veel kinderen uitvallen. En dus wordt er gestart met kinderen uit de eerste drie klassen. Om het rendement te vergroten, investeren de negen door het hotel betaalde tutoren minimaal één dag in de week aan

voorlichting van ouders. Zij worden bewust gemaakt van het belang van goed onderwijs voor de toekomst van hun kind en om te voorkomen dat de kinderen van school wegblijven om op straat geld te verdienen. Hiermee wordt voorkomen dat de kinderen van school wegblijven om op straat geld te verdienen. Kortom, duurzaamheidinvesteringen moeten economisch valide zijn en berusten op de mate van resultaat en rendement op de lange-termijn in plaats van losstaande (en vaak onsamenhangende) activiteiten op de korte termijn.

Les 3: Focus en fun

MVO is zoals gezegd geen PR of marketingtruc maar zit in de kern van deze organisatie besloten. Het is vastgelegd in een heldere missie en visie en doorvertaald in concrete doelstellingen. Hiermee krijgt duurzaamheid focus en een verankering in de organisatie. Men kan elkaar er op aanspreken en behoudt richting.

Missie – Raison d’être van Hotel con Corazón?

  1. Hotel con Corazón stimuleert kinderen in ontwikkelingslanden om hun school af te maken – van lagere school tot vervolgopleidingen en met goede kansen op de arbeidsmarkt;
  2. De fondsen hiervoor worden gegenereerd door de gezonde exploitatie van een kleinschalig hotel ter plaatse. Gezond wil zeggen: winstgevend, met goede arbeidsvoorwaarden en met respect voor de lokale cultuur en natuur;
  3. Met als doel, Nicaragua en de Nicaraguanen helpen bij het bouwen van een duurzame toekomst.

Wat willen we concreet bereiken?

  • Jaarlijks 300 Nicaraguaanse kinderen onderwijssupport bieden;
  • Jaarlijks 14 Nicaraguanen werk bieden, inclusief de kans zich professioneel te ontwikkelen.

Focus krijgt nader vorm door ‘slechts’ twee duurzaamheidthema’s te kiezen (scholing en werkgelegenheid) en twee concrete doelen te formuleren.

Naast focus is ook fun een belangrijke succesfactor. MVO of duurzaam ondernemen heeft nog vaak een serieuze cq. ‘ernstige’ annotatie. ‘Fun makes it run’, zo blijkt in Hotel con Corazón. Fun is dan ook een van de geformuleerde pijlers onder de identiteit van het hotel. Er werken plezierige medewerkers die goed samenwerken. Dit leidt tot klanten die fun hebben. Een receptioniste die haar ´fun´ buiten werktijd vooral zoekt in het uitgaansleven wordt bijvoorbeeld gevraagd om een activiteitenmap samen te stellen voor de hotelgasten. Daarnaast gaan de medewerkers regelmatig samen op excursie en krijgen zij ruimte om eigen ideeën in te brengen. Ook in de duurzaamheidinitiatieven draait het om fun. Kinderen merken dat onderwijs leuk is en halen betere resultaten, hun zelfvertrouwen groeit en de concentratie verbeterd. De medewerkers die ik zelf heb ontmoet, zijn trots op het hotel en hebben plezier in hun werk. Er is in dit hotel altijd wel iets te doen, de bar is gezellig en iedereen loopt er met een glimlach rondt.

De ´reviews´van gasten op www.tripadvisor.com zeggen eigenlijk genoeg:

  • ”In addition to its wonderful ambiance and great breakfast, it is to be recommended for contributing its profits towards the education of the Nicaraguan people”
  • “The attention, care and concern I received by the staff was unbelievable. A 5- star hotel would have been unable to compete”
  • “I felt like home: the staff at Hotel con Corazon really set it apart. From the minute you get there you feel welcomed into a great group of friends. The hotel itself is beautiful and in a great location. Also check out some of the tours they offer, they are way better than the typically cookie cutter tour around town and also help local families!”
  • “Good vibe and great aims”
  • “Beautiful, comfortable, friendly, STAY HERE!!!”
  • “We couldn’t leave this place”

Hotel con Corazón heeft maatschappelijk verantwoord ondernemen zo weten in te zetten dat het een duidelijk concurrentievoordeel oplevert. De 25% groei in het aantal gasten het afgelopen jaar leidt zodoende tot grotere investeringen in onderwijs. Nicaragua heeft er op deze manier niet alleen een tophotel bij gekregen, waardoor de lokale werkgelegenheid wordt gestimuleerd, maar ook beter onderwijs waardoor schoolkinderen een betere toekomst is geboden. “Enjoy today, care for tomorrow”!

Zelf aan de slag met maatschappelijk verantwoord ondernemen

Ik hoop dat bovenstaande case en de drie lessen inspireren om maatschappelijk verantwoord ondernemen binnen uw eigen organisatie vorm en inhoud te geven. Voor meer inspiratie en voorbeelden dichter bij huis verwijs ik graag naar de partnersite Expeditie Duurzaam.

Over de auteur
Drs. Cris Zomerdijk is associate partner bij Holland Consulting Group. Hij publiceert regelmatig.

Gerelateerde items