1. Paradigmasprong en totale transformatie
2. Ondermijning van verantwoordelijkheid
3. Verstroeving en cynisme
4. Gestaag doordouwen
5. Alternatief
6. Hefboomkracht
7. Samenvatting
8. Literatuur

1 Paradigmasprong en totale transformatie

Het kan niet op: Een nieuwe revolutie en dan ook nog 'Cybercorp'! Waarom niet 'Robocorp'?

Ieder bedrijf werkt aan kostenbewustzijn, continue resultaatverbetering, kwaliteit, klantgerichtheid en snellere innovatie. Overal moeten managers stimuleren, coachen, luisteren en teamgericht leidinggeven. Iedereen moet "ondernemerschap" waar maken. Men moet scoren en resultaten laten zien en ook flexibel als teamplayer functioneren. De top moet altijd 'commitment' tonen. Als deze kreten al niet in de strategie staan, dan staan ze in de 'missie' of het 'credo'. Soms heet het visie of gemeenschappelijke waarden. Jaarredes en opleidingsactiviteiten zijn eraan gewijd. Vaak hangen deze kreten ook in fabriekshallen of aan kantoorwanden. Maar dan? Hoe krijgt men dit gerealiseerd? Overal blijkt het gevaar reëel dat deze mooie zaken in vrijblijvende voornemens blijven steken. Tal van gerichte veranderingsprogramma's proberen dit gevaar te keren.

Total quality management, reengineering, transformatiepro- gramma's, empowerment, 'the learning organization'! Wat komt hiervan terecht? Naar schatting drie kwart van deze programma's blijkt een fiasco. Niet getreurd, de volgende veelbelovende paradigmasprong dient zich al weer aan.

De scepsis over dergelijke modieuze stromingen neemt onmiskenbaar toe. Met groeiend cynisme begint men al dit schoons te bejegenen. Maar is er een alternatief? Organisaties staan onder grote druk. Geen wonder dat ze organisatorische vernieuwingen omarmen. Daarbij komt dat het de brengers van organisatorische innovaties niet aan overtuigingskracht ontbreekt. Bovendien: hoop doet leven. Dat we hier te maken hebben met magische praktijken - van dezelfde orde als regendansen en allerlei andere bezweringsrituelen - lijkt in deze tijd van pragmatisme en verwetenschappelijking onwaarschijnlijk. Nog onwaarschijnlijker is dat geharde managers en gerenommeerde consultants hiermee aan de haal gaan. Maar toch, net als in vroegere tijden, liggen hier kansen voor invloed en prestige en het zijn niet de minst getalenteerden die ze oppikken en er bij mijn weten meestal ook nog in geloven. De hoop dat lood om te smeden is tot goud is er nog steeds. De zoekers naar de heilige graal, het levenselixer en de steen der wijze&hellip